حساسیت شته Myzus persicae به دو جدایه قارچ بیمارگر Beauveria bassiana از بصره

نویسندگان

1 استادیار، گروه گیاهپزشکی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 دانش‌آموخته کارشناسی‌ارشد، گروه گیاهپزشکی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 دانشیار، گروه گیاهپزشکی، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران

doi
https://doi.org/10.71829/biology-2025-1206881
چکیده

شته Myzus persicae حشره­ای پلی­فاژ است که می­تواند خسارت­های زیادی روی محصولات مختلف باغی و زراعی ایجاد کند. به دلیل مقاومت M. persicae به بسیاری آفت‌کش‌ها، استفاده از ترکیبات جایگزین توصیه می­شود. قارچ Beauveria bassiana به عنوان یک بیمارگر مؤثر در کنترل شته‌ها شناخته شده است و به دلیل عدم سمیت برای پستانداران و قابلیت کنترل طولانی‌مدت آفات، مورد توجه قرار دارد. در این تحقیق، کشندگی دو جدایه بومی شهر بصره عراق علیه شته M. persicae بررسی شد. آزمایش­های زیست­سنجی در شرایط ثابت (دمای ۱±۲۵ درجه سلسیوس، رطوبت نسبی ۷۰ درصد و دوره­نوری ۱٦ ساعت روشنایی) و طی مدت زمان ده روز انجام گرفت. بر اساس نتایج، با افزایش غلظت، درصد کشندگی شته­ها افزایش می­یافت.LC 50 جدایه Bb 25 برابر 10 5 ×28 / 4 کنیدی/میلی­لیتر و جدایه Bb 195 برابر 10 5 ×75/3 کنیدی/میلی­لیتر محاسبه شد که نشان می­داد جدایه Bb 195 نسبت به Bb 25 مرگ­آفرینی بیشتری دارد.LT 50 مربوط به جدایه Bb 195 در تمامی غلظت‌ها کمتر از Bb 25 بود و با افزایش غلظت میزانLT 50 نیز کاهش یافت. کمترین LT 50 (89/5 روز) در تیمارBb 195  (غلظت 10 8 کنیدی/میلی­لیتر) و بیشترین مقدار آن (54/12 روز) در تیمارBb 25  (غلظت 10 3 کنیدی/میلی­لیتر) مشاهده شد. این پژوهش نشان داد هر دو جدایه قارچ پاتوژن B. bassiana بومی شهر بصره اثر کشنده مناسبی روی M. persicae داشتند. اگرچه، جدایه Bb 195 به دلیل اثر حشره‌کشی بیشتر در مدت زمانی کمتر، قابلیت بهتری برای استفاده به عنوان عامل کنترل زیستی را دارا بود.