تداخل علف‏هرز سلمه‏تره (Chenopodium album) با گیاه دارویی جعفری (Petroselinum sativum L.)

نویسندگان

1 دانشیار، گروه علوم و مهندسی کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 استادیار گروه علوم و مهندسی کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 دانشجوی کارشناسی‌ارشد، گروه علوم و مهندسی کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
https://doi.org/10.71829/BIOLOGY-2025-1211259
چکیده

به­منظور بررسی اثر تراکم و زمان سبز شدن علف­هرز سلمه­تره بر گیاه دارویی جعفری، آزمایشی به­صورت فاكتوریل در قالب طرح كاملاً تصادفی با سه تكرار در دماوند در سال 1402 اجرا شد. تیمارهای آزمایشی شامل سطوح زمان سبز شدن علف‏هرز سلمه‏تره (7 روز قبل از سبز شدن جعفری، همزمان، 7، 14 و 21 روز پس از سبز شدن جعفری) و تراکم بوته سلمه‏تره (صفر، 1 و 2 بوته در گلدان) بود. نتایج نشان داد که در حضور سلمه تره، بیشترین وزن تر اندام هوایی (00/20 گرم) و عملکرد (31/192 گرم در متر مربع) مربوط به زمان سبز شدن 21 روز بود و با افزایش تراکم سلمه تره از یک به دو بوته این شاخص­ها کاهش یافت به گونه­ای که کمترین وزن تر اندام هوایی (33/6 گرم) و عملکرد (90/60 گرم در متر مربع) مربوط به تیمار 7 روز سبز شدن زودتر سلمه‏تره با تراکم 2 عدد درگلدان بود. سلمه‏تره اثر رقابت شدیدی روی گیاه جعفری داشته به­گونه­ای که میزان فعالیت آنزیم‏های کاتالاز و سوپراکسید دیسموتاز، قند محلول، فنول و فلاونوئید کل و نیز فعالیت آنتی‏اکسیدانی را افزایش داد. با تاخیر در سبز شدن علف‏هرز نسبت به جعفری، درصد اسانس روند افزایشی نشان داد به طوری که از 62/0 درصد به 98/0 درصد در تیمار سبز شدن 21 روز دیرتر علف‏هرز رسید. سلمه‏تره توان رقابتی بالا با گیاه جعفری داشته و سبز شدن زودتر این علف‏هرز شدیدا رشد جعفری را کاهش داد، بنابراین کشت زود هنگام گیاه جعفری مانع کاهش عملکرد کمی و کیفی آن توسط سلمه­تره می­شود