طراحی الگوی پارادایمی رفتار مدیریت سود در صنعت محصولات شیمیایی
نویسندگان
1 گروه مدیریت، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران
2 گروه مدیریت بازرگانی، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران
3 گروه مدیریت، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران
doi
چکیده
پژوهش حاضر با هدف طراحی و تبیین الگوی پارادایمی مدیریت سود در صنعت محصولات شیمیایی ایران انجام گرفته است. این صنعت بهعنوان یکی از صنایع مادر و پیشران اقتصاد ملی، دارای نقش اساسی در ایجاد ارزشافزوده، رشد اشتغال و تأمین مواد اولیه صنایع دیگر است. با این حال، نوسانات قیمت مواد اولیه، وابستگی به بازارهای جهانی و محدودیتهای سیاستی و مالی، فشارهای متعددی بر مدیران شرکتهای فعال در این حوزه وارد میکند و زمینه بروز رفتارهای مدیریت سود را فراهم میآورد. در چنین شرایطی، درک عمیق از ماهیت و سازوکارهای مدیریت سود میتواند به ارتقای شفافیت، پاسخگویی و کارایی بنگاهها کمک نماید. پژوهش حاضر با رویکرد کیفی و مبتنی بر نظریه دادهبنیاد (مدل اشتراوس و کوربین) انجام شد. دادهها از طریق مصاحبههای نیمهساختاریافته با ۱۰ نفر از خبرگان دانشگاهی، مدیران مالی و اعضای هیئت علمی گردآوری گردید و با استفاده از روش کدگذاری باز، محوری و انتخابی مورد تجزیهوتحلیل قرار گرفت. یافتههای تحقیق نشان داد که عوامل علی شامل ساختار سرمایه، هزینههای تولید، توان رقابتی، نگرش نیروی انسانی و اخلاق حرفهای از مهمترین محرکهای مدیریت سود هستند. عوامل زمینهای مانند سیاستهای دولتی و چالشهای زیستمحیطی و شرایط مداخلهگر چون کارایی بازار و ریسکهای عملیاتی نیز بر شکلگیری الگو اثرگذارند. در مقابل، راهبردهای مدیریتی نظیر سیاست راهبری مدیریت، نوآوری و خلاقیت، مشتریمداری و آموزش مستمر نیروی انسانی، از طریق بهبود شفافیت مالی و کنترل داخلی، موجب تحقق سودآوری پایدار میشوند. مدل نهایی، چارچوبی تحلیلی برای ارتقای حاکمیت شرکتی، کاهش رفتارهای فرصتطلبانه و افزایش اعتماد سرمایهگذاران در صنعت محصولات شیمیایی ارائه میکند.
