بررسی و پیش‌بینی روند تغییرات پوشش/ کاربری‌های اراضی در زیستگاه ساحلی کولاب کیاشهر

نویسندگان

1 گروه محیط زیست، دانشگاه تهران، دانشکده منابع طبیعی، کرج، ایران

2 گروه محیط زیست، دانشگاه لرستان، دانشکده منابع طبیعی، خرم آباد، ایران

3 گروه محیط زیست، دانشگاه تهران، دانشکده منابع طبیعی، کرج، ایران

4 گروه محیط زیست، دانشگاه تهران، دانشکده منابع طبیعی، کرج، ایران

doi
10.48308/sdge.2024.236577.1209
چکیده

یکی از مهمترین تهدیدات انسانی، تغییرات پوشش/کاربری اراضی بوده که منجر به نابودی تنوع زیستی به خصوص در زیستگاه‌های تالابی شده است. لذا در مطالعه حاضر به بررسی این تغییرات در کولاب بندر کیاشهر طی سال‌های ‏‏2007، 2014 و 2022 با استفاده از تصاویر ماهواره‌ای لندست تحت سامانه گوگل ارث انجین و طبقه‌بندی تصاویر به روش ‏جنگل تصادفی پرداخته شد. به‌منظور پیش‌بینی روند تغییرات آتی در منطقه، از مدل‌‌ ترکیبی CA-Markov برای سال 2050 ‏‏استفاده شد.‏ مطابق نتایج، بیشترین روند افزایشی به ‏اراضی انسان‌ساخت در سال 2007 (02/588 هکتار) در ‏مقایسه با سال 2022 (‏81/773 هکتار) و کمترین روند تغییرات به کانال ‏دسترسی (‏57/17 هکتار) در سال 2007 در مقایسه با سال 2022 (85/11 هکتار) ‏‏اختصاص یافت. نتایج مدل‏ CA-Markov نیز نشان داد که جنگل‌های دست‌کاشت در بین کاربری‌های موجود در سال 2050 (48/422 هکتار) در مقایسه با سال 2022 (03/403 هکتار) بیشترین ‏روند افزایشی و اراضی کشاورزی در سال 2050 (48/667 هکتار) در ‏مقایسه با سال 2022 (92/707 هکتار) ‏‏بیشترین روند کاهشی را خواهند داشت. همچنین در سال 2050 اراضی ‏انسان‌ساخت، پوشش گیاهی، اراضی بایر، دریاکنار و جنگل ‏دست‌کاشت روند افزایشی و آب کرانه، اراضی ‏کشاورزی، شاخابه ‏اصلی (سفیدرود)‏، کانال دسترسی و پهنه آبی روند کاهشی را نشان می‌دهند. لذا ضروری است جهت به حداقل رساندن اثرات نامطلوب ‏ناشی از این تغییرات ‏و کنترل تداوم آن در آینده، ‏مدیریتی یکپارچه جهت بهره‌وری هر چه صحیح‌تر از این منبع طبیعی اتخاذ شود. همچنین یافته‌های این مطالعه می‌تواند به ‏ذینفعان در توسعه راهبردهای مناسب و احیای ‏این زیست‌بوم تالابی کمک نماید.‏