ارائۀ الگوی صلاحیت‌های راهبردی و ویژگی‌های نسلی دانش‌آموزان در دورۀ دوم متوسطه با رویکرد اجتماعی

نویسندگان

1 گروه حکمرانی آموزشی و سرمایۀ انسانی، واحد اردبیل، دانشگاه آزاداسلامی، اردبیل، ایران

2 گروه حکمرانی آموزشی و سرمایۀ انسانی، واحد اردبیل، دانشگاه آزاداسلامی، اردبیل، ایران

3 گروه مطالعات‌تربیتی و برنامه‌ریزی درسی، واحد اردبیل، دانشگاه آزاداسلامی، اردبیل، ایران

4 گروه مطالعات‌تربیتی و برنامه‌ریزی درسی، واحد اردبیل، دانشگاه آزاداسلامی، اردبیل، ایران

doi
چکیده

این پژوهش با هدف تبیین و طراحی الگوی جامع صلاحیت‌های راهبردی متناسب با اقتضائات و ویژگی‌های نسلی دانش‌آموزان مقطع متوسطۀ دورۀ دوم تدوین شده است تا از منظر اجتماعی، چارچوبی نُوین برای کُنشگری در فضای آموزشی ارائه دهد. از نظر هدف، کاربردی و از منظر ماهیت داده‌ها، در زمرۀ پژوهش‌های کیفی قرار دارد که با بهره‌گیری از نظریۀ داده‌بنیاد، به مرحلۀ اجرا درآمده است. جامعه شامل خبرگان و کارشناسان حوزۀ تخصصی استان اردبیل بود که از میان آنان، ۲۰ نفر با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند و براساس معیار اشباع‌نظری انتخاب شدند. ابزار اصلی گردآوری اطلاعات، مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته بود و تحلیل داده‌ها در سه مرحلۀ کدگذاری باز، محوری و انتخابی صورت گرفت. همچنین جهت اطمینان از اعتبار یافته‌ها، از معیارهای چهارگانه لینکلن و گوبا شامل قابلیت اعتماد، انتقال‌پذیری، تأییدپذیری و پایایی استفاده شد. یافته‌های حاصله در قالب مقولات کلانی همچون: «فهم و انطباق نسلی مدیران»، «رهبری فناورانه و دیجیتال»، «رهبری آموزشی و تحول‌گرا»، «مدیریت مشارکت و ارتباطات اجتماعی»، «مدیریت یادگیری و کیفیت آموزشی»، «نوآوری و خلاقیت در مدرسه»، «مدیریت توانمندسازی و توسعۀ حرفه‌ای»، «مدیریت بحران»، «سلامت و پایداری آموزشی»، «مدیریت انسانی و هیجانی مدرسه»، «مدیریت عدالت»، «تنوع و اخلاق حرفه‌ای» و درنهایت «مدیریت راهبردی و آینده‌گرانه»، قابل بازشناسی است. نتایج این پژوهش بر ضرورت بازنگری در الگوهای سنتی مدیریت تأکید داشته و پیشنهاد می‌کند از مدل استخراج شده به‌عنوان راهنمایی جامع برای ارتقای صلاحیت‌های راهبردی کُنشگران آموزشی در جهت پاسخ‌گویی به نیازهای نسل جدید دانش‌آموزان استفاده شود.