حدود کاربرد انصاف در داوری تجاری بین المللی در حقوق ایران و انگلیس

نویسندگان

1 Associate Professor, Department of Law, Yasouj Branch, Islamic Azad University, Yasouj, Iran

2 دانشیار گروه حقوق خصوصی و اسلامی،دانشکده حقوق و علوم سیاسی،دانشگاه شیراز

3 phd

doi
چکیده

نگاه اولیه به " انصاف" نگاه اخلاقی انگارانه است. بدیهی است که چنین انگاره ای نمی تواند برای انصاف جایگاهی در نظام دادرسی، متصور سازد لیکن تحولات حقوقی نوین انصاف را از مفهوم اخلاقی محض عبور داده و به آن موقعیتی حقوقی بخشیده است. با این تفاوت که نظام حقوقی برخی از کشورها مانند انگلیس آن را به مثابه قاعده ای حقوقی انگاشته و برخی دیگر فقط به صورت موردی در قوانین خود آن را قابل استناد نموده اند. در کل رویکرد به انصاف در سطح بین‌المللی مورد توجه حقوقدانان قرار گرفته همچنان که قضات نیز کم و بیش به ضرورت ورود آن در فرایند دادرسی اذعان کرده اند. آنچه جای بحث و بررسی دارد، میزان کاربرد آن می باشد. این مسأله در داوری تجاری بین المللی نیز دارای اهمیت بوده و قابلیت بحث و بررسی دارد. سؤال اصلی این است که استناد به انصاف به معنای داوری منصفانه که فرایند آئینی است و نیز صدور رأی بر طبق آن که امری ماهوی است، تا چه اندازه دارای مبنای حقوقی است. مطالعه تطبیقی این موضوع در حقوق ایران به عنوان کشوری که به طور صریح انصاف را قاعده ای حقوقی اعلام نکرده، و حقوق انگلیس که نگاه قاعده انگار به آن دارد، می تواند حدود کاربرد یا زمینه های توجه به آن را روشن نماید. پژوهش پیش رو، مسأله مورد بحث را به شیوه توصیفی-تحلیلی و با روش کتابخانه ای مورد بررسی قرار داده است.