تدابیر پیشگیرانه حقوقی در مواجهه با نقض حریم خصوصی ذهنی در پرتو هوش مصنوعی و نوروتکنولوژی
نویسندگان
1 گروه حقوق جزا و جرم شناسی، واحد ساوه، دانشگاه آزاد اسلامی، ساوه، ایران
2 گروه حقوق، واحدتهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
3 گروه حقوق، واحد ساوه، دانشگاه آزاد اسلامی، ساوه، ایران
doi
چکیده
پیشرفتهای شگرف در هوش مصنوعی (AI) و نوروتکنولوژی، ضمن ارائه فرصتهای بینظیر، به ویژه با ظهور فناوری هایی نظیر نورالینک چالشهای بیسابقهای را در زمینه حریم خصوصی ذهنی مطرح کردهاند. همافزایی این دو فناوری قابلیت دسترسی، تحلیل و حتی دستکاری بیسابقه اطلاعات حساس مغزی، شامل افکار، احساسات و خاطرات فرد را فراهم میآورد. با توجه به خلاء های قانونی موجود، پژوهش حاضر برضرورت تدوین و به رسمیت شناختن «حقوق عصبی» (Neuro-rights)، شامل حق بر حریم خصوصی ذهنی، هویت روانی، یکپارچگی ذهنی و خودمختاری ذهنی تاکید دارد. در این میان، نقش هوش مصنوعی در نظارت بر هوش مصنوعی به عنوان یک راهکار پیشگیرانه حیاتی مطرح می شود. این رویکرد AI برای AI به افزایش سرعت و دقت نظارت کمک شایان توجه ای می نماید. در نهایت، پیشگیری از نقض حریم خصوصی ذهنی در عصر هم افزایی هوش مصنوعی و نوروتکنولوژی نیازمند یک رویکرد جامع است که فناوری، اخلاق و قانون را در کنار هم قرار دهد تا از آینده ای که در آن مرزهای ذهن انسان در برابر دستکاری و نظارت محافظت می شود، اطمینان حال شود. در همین راستا پژوهش حاضر با توجه به فوریت این چالشها، با روش توصیفی تحلیلی به دنبال شناسایی و تحلیل سازوکارهای حقوقی پیشگیرانه خواهد بود. بنابراین هدف پژوهش، بررسی چگونگی توسعه و پیادهسازی قوانین و سیاستهایی است که بتوانند به طور مؤثر از حریم خصوصی ذهنی افراد در برابر تهدیدات ناشی از همافزایی هوش مصنوعی و نوروتکنولوژی محافظت کنند.