نگاهی به برخی ویژگی‌های زبانی گویش سیستانی

نویسندگان

1 دانشگاه سیستان و بلوچستان

doi
چکیده

چکیده گویش سیستانی گویشی از گونه‌های زبانی استان سیستان و بلوچستان است. این گویش گونه‌ای از گویش‌های فارسی نو است و در گروه گویش‌های جنوب غربی زبان‌های ایرانی قرار می‌گیرد. در این مقاله، ابتدا به معرفی گویش سیستانی به لحاظ موقعیت جغرافیایی، جمعیت و همچنین سبب نام‌گذاری این گویش پرداخته‌شده‌است. سپس، نگاهی داریم به برخی ویژگی‌های زبانی این گویش شامل آواهای آن متشکل از همخوانها و واکه‌ها، ساختار هجایی آن، برخی فرآیندهای واجی (همانند همگون‌سازی، خیشومی‌شدگی واکه، سایشی شدگی و حذف)، ویژگی‌های ساخت‌واژی و نحوی این گویش. با نظربه ساختار نحوی، گویش سیستانی با زبان فارسی معیار تفاوت خاصی ندارد. تفاوت این دو بیشتر مربوط به کاربرد عناصر واژگانی متفاوت (همانند ضمایر فاعلی، مفعولی و ملکی متفاوت) در این دو گونه است. همچنین، در بخشی از این مقاله، به معرفی برخی از آثار معروف ادبی در گویش سیستانی پرداخته‌شده‌است. کلیدواژه: گویش سیستانی، زبان‌های ایرانی، فرآیندهای واجی، ویژگی‌های ساخت‌واژی، ساختار نحوی