فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مسیرنمایی یکی از مؤلفه‌های اساسی در بازنمایی روابط فضایی در زبان است که در پژوهش‌های نوین، به‌ویژه در چارچوب ریزنحو، به‌عنوان ساختاری تجزیه‌پذیر و سلسله‌مراتبی تحلیل می‌شود. پژوهش حاضر با تکیه بر چارچوب نظری ریزنحو و بر اساس داده‌های زبان بلوچی، به بررسی ساختار گروه حرف اضافه‌ای و الگوهای مسیرنمایی در این زبان می‌پردازد. هدف اصلی این مطالعه تبیین این فرض است که روابط فضایی و به‌ویژه مسیر حرکت، نه از طریق عناصر واژگانی بسیط، بلکه از رهگذر هسته‌های نحوی ریز و مستقل بازنمایی می‌شوند. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که مسیرنمایی در بلوچی از هسته‌های نحوی متمایزی چون مکان، مبدأ، مقصد و گذر تشکیل شده است که در قالب ساختاری سلسله‌مراتبی سامان می‌یابند و در این میان، مسیرنمای گذر پیچیده‌ترین ساخت را دارد. یافته‌ها همچنین حاکی از آن است که مکان‌نما و مسیرنمای مقصد در برخی بافت‌ها قابلیت حذف دارند، بی‌آنکه ساخت نحوی یا تفسیر معنایی جمله مختل شود، امری که با اصل تقدم نحو بر واژگان در نظریة ریزنحو سازگار است. افزون بر این، تحلیل هم‌شکلی مسیرنماها نشان می‌دهد که برخی تکواژها می‌توانند بیش از یک خوانش مسیرنمایی را بازنمون کنند که این پدیده در چارچوب اصل فرامجموعه و با توجه به نقش تعیین‌کنندة فعل در تفسیر مسیرنمایی، به‌صورت هم‌شکلی واقعی یا ظاهری تبیین‌پذیر است.