فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

آیین‌های عیاری ترکیبی از جوانمردی، اخلاق، مروت و پایبندی به اصولی بود که در فتوت‌نامه‌ها تبیین شده است. بسیاری از پهلوانان نامی قرون 10 تا 13 هجری، نه تنها قهرمانان میدان نبرد یا ورزش‌های پهلوانی بودند، بلکه پیرو آیین‌های عیاری (فتوت‌نامه‌ها) نیز محسوب می‌شدند. تحقیق حاضر با هدف توصیف نمونه‌های بارز فرهنگی پهلوانان ایران‌زمین در قرون دهم تا سیزدهم انجام شد. تحقیق حاضر از منظر روش، توصیفی-تحلیلی است که به روش اسنادی با تکیه بر نوشته‌ها در منابع اولیه و کتب تاریخی انجام شد. جامعه آماری این تحقیق پهلوانان قرن دهم تا سیزدهم بود که به غیر از پهلوانی و ورزش، در خصوصیاتی خاص، الگو و زبان‌زد آن زمان بودند. یافته‌ها نشان داد که این پهلوانان شامل: موسی خمیس گرزدین‌وند، اکبر خراسانی، سیدعلی، غلامرضا تختی، مهربان طهمورسی‌زاده و حیدر ذاکری بودند. به عنوان نمونه پهلوان موسی خمیس گرزدین‌وند در حمایت از ضعیفان و ستمدیدگان نمونه بارز آن زمان بوده و یا جهان پهلوان تختی در تواضع، رادمردی، گذشت، خیرخواهی، حمایت از فقرا و نیازمندان شهره خاص و عام بوده است. نمونه‌های بارز فرهنگی پهلوانان نامبرده از کتب تاریخی شناسایی شد و نتایج نشان داد که پهلوانان دارای نمونه‌های بارز فرهنگی و در پهلوانی و کشتی اسطوره بودند و هرکدام از پهلوانان خصوصیات منحصر بفرد خاصی داشتند که در زمان خود زبان‌زد مردم آن زمان بودند.