نگاهی نو و تحلیلی به روایات «سبعة احرف»
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری قرآن و حدیث پردیس بینالملل دانشکده الهیات دانشگاه فردوسی مشهد
2 استاد دانشگاه فردوسی مشهد
3 دانشیار دانشگاه فردوسی مشهد
doi
چکیده
روایات «سبعة احرف» از جمله مهمترین احادیث حوزه علوم قرآن و به ویژه در حوزه قرائات هستند که نوع جهتگیری و برخورد با آنها، گرایشهای گوناگونی را نسبت به مسئله قرائات و منشأ شکلگیری و نیز ارزش آنها ایجاد نموده است. عدهای با معتبر دانستن این روایات، منشأ اختلاف در قرائات را وحی و «من عنداللّٰه» دانسته و در مقابل گروهی با مردود دانستن آن از جهت متن و سند و با تکیه بر منابع و مبانی خود، قرائت حقیقی و نازل از سوی خداوند را واحد میدانند. دستهبندی، تحلیل و تاریخگذاری این روایات نشان میدهد که صدور این دست از روایات ابتدا در جهت اشاره به این مطلب بوده که آیات قرآن دارای بطون و لایههای مختلف معنایی هستند و ارتباطی به نزول چندگانه الفاظ قرآن از سوی خداوند ندارند؛ ولی همین احادیث در ادوار بعد به خاطر قداست بخشیدن به قرائات گوناگون، توسط گروهی از تابعین مورد استفاده قرار گرفته و با تغییراتی در الفاظ و عبارات وارد حوزه قرائات شدهاند.
