استانداردسازی قرارنامه داوری در حقوق ایران؛ رویکردی برای ارتقای آرای داوری

نویسندگان

1 گروه حقوق، واحد شهرقدس، دانشگاه آزاد اسلامی،شهرقدس، ایران.

2 گروه حقوق، واحد شهر قدس، دانشگاه آزاد اسلامی، شهر قدس، ایران.

3 گروه حقوق،واحد اصفهان(خوراسگان)،دانشگاه آزاد اسلامی،اصفهان،ایران

4 گروه حقوق، واحد شهرقدس، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرقدس، ایران

doi
https://doi.org/10.30495/DPI.1404.1209802
چکیده

در نظام داوری « قرارنامه داوری» به‌عنوان سند آغازین و بنیادین فرآیند داوری، نقشی محوری در تعیین صلاحیت، اختیارات و تشریفات رسیدگی ایفا می‌کند. در داوری داخلی، فقدان الگو و فرم استاندارد برای این سند موجب بروز چالش‌های فراوانی از جمله ابهام در صلاحیت داور، بی‌نظمی در روند رسیدگی، صدور آرای غیرمستند و افزایش دعاوی اعتراض و ابطال آرای داوری شده است. مقاله حاضر  بر مبنای  فلسفه عملگرایی و با رویکردی نظری–تحلیلی، ضمن بررسی آسیب‌های ناشی از فقدان قرارنامه استاندارد، به ارائه یک قالب جامع، منسجم و قابل استفاده عملی برای تنظیم این سند می‌پردازد. فرم پیشنهادی با تکیه بر مبانی قانونی و رویه‌های داوری، شامل بندهایی درخصوص معرفی طرفین، موضوع داوری، صلاحیت داور، نحوه رسیدگی، تشریفات دعوت، محل داوری، مهلت رسیدگی، نحوه ابلاغ رأی، حق‌الزحمه داور و سایر شروط تکمیلی است. هدف از تدوین این قالب، کاهش خطاهای شکلی و ماهوی در آرای داوری، افزایش انسجام و اعتبار رأی، و حمایت از جایگاه نهاد داوری در نظام حقوقی کشور است. در پایان، پیشنهاد می‌شود این فرم به‌عنوان الگویی در قراردادهای داوری توسط قانون‌گذار و مراکز داوری به رسمیت شناخته شود تا گامی مؤثر در جهت افزایش کارآمدی و اتقان فرآیند داوری برداشته شود.