اثر نانو داروی فلورسنت تاموکسیفن بر بیان ژن های مسیر آپوپتوز و چرخه سلولی در سلول‌های سرطان پستان MCF-7

نویسندگان

1 گروه زیست شناسی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 گروه زیست شناسی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 گروه زیست شناسی، واحد یادگار امام خمینی (ره) ، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

4 گروه شیمی، واحد دامغان، دانشگاه آزاد اسلامی، دامغان، ایران

doi
10.60833/ASCIJ.2026.1216598
چکیده

تاموکسیفن رایج ترین داروی درمان سرطان پستان با گیرنده استروژن مثبت (ER+) می باشد، اثرات آنتاگونیست تاموکسیفن علیه ERs مانع از سنتز DNA و پاسخ سلولی سلول‌های سرطانی به اثرات تحریکی استروژن می­شود و در نتیجه مرگ سلولی را افزایش می­دهد. به منظور غلبه بر عوارض تاموکسیفن و حلالیت کم و ناچیز این دارو، سیستم‌های بسیاری با قابلیت نانو برای حمل مولکول‌های تاموکسیفن توسعه یافته­اند که توانایی انتقال تاموکسیفن با دوز کمتر و ایمن­تر به تومورها و محافظت از مولکول‌های آبگریز تاموکسیفن در برابر تخریب توسط ماکروفاژها در جریان خون را دارند. اثر نانو داروی فلورسنت تاموکسیفن TMX-FPGs)) روی سلول‌های سرطانی MCF-7 با روش MTT مورد ارزیابی قرار گرفت. تغییر بیان ژن­های P53 ، BCL2 ، BAX و CyclinD1 در سلول‌های  MCF-7تیمار شده با نانو دارو با استفاده از Real-Time PCR بررسی شد. همچنین جذب سلولی نانودارو با میکروسکوپ کانفوکال مورد ارزیابی قرار گرفت. نانو داروی TMX-FPGs با روشی وابسته به غلظت سبب کاهش توان زیستی سلول‌های MCF-7 گردید و با افزایش بیان P53 و نسبت BAX / BCL2 و کاهش بیان CyclinD1 موجب افزایش معنی­دار فعالیت آپوپتوز شد. همچنین، جذب سلولی و نشر فلورسانس نانودارو در تصویربرداری سلولی­ با میکروسکوپ کانفوکال تایید شد. با توجه به خواص فلورسانس نانودارو و توانایی آن در القاء آپوپتوز با افزایش بیان ژن­های دخیل در این امر و اثر سیتوتوکسیک آن بر سلول‌های سرطانی MCF-7، نانو داروی TMX-FPGs کاندید مناسبی برای نظارت و هدف‌گیری سلول‌های سرطانی MCF-7 می­باشد.