ادبیات انگلیسی: از رسالت ایدئولوژیک تا وضعیت پسااستعماری
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای زبان و ادبیات انگلیسی، بخش زبانهای خارجی و زبانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شیراز، شیراز
doi
چکیده
مباحث مربوط به ذات استعماری برخی از علوم، از جمله ادبیات انگلیسی، صرفاً به ایران ختم نمیشود. این مسأله دغدغهای جهانی بوده و متفکران بسیاری در سراسر دنیا بدان پرداختهاند. در حالی که برخی از اظهار نظرات جنبه شعاری و غیر علمی دارند، برخی دیگر روشمند، مستدل و روشنگرند و میتوانند در مقام مبانی نظری مورد توجه قرار گیرند. این مبانی به ترتیب میتوانند به اثبات یا رد امکان استفاده ابزاری از علم، ادبیات، ادبیات انگلیسی و دپارتمانهای ادبیات انگلیسی کمک کنند که ترکیب آنها میتواند به مبنای نظری محکمی بدل شود. همچنین این مبانی قادرند راهکارهای برونرفت از سایه ایدئولوژی و استعمار را مورد بررسی قرار دهند. پژوهش پیش رو در تلاش است تا با استفاده از نظریات موجود، ابتدا رسالت ایدئولوژیک ادبیات انگلیسی را به اثبات رساند، سپس با استناد به دستهای دیگر از نظریات، بر وضعیت ضد استعماری این روزهای این رشته و دپارتمانهای آن در دانشگاههای پیشرو صحه بگذارد. علاوه بر رویکردهای ضد استعماری موجود، این پژوهش بینش فراروایتی را به عنوان یکی دیگر از رویکردهای لازم برمیشمرد که میتواند گامی رو به جلو در موج تغییرات امروز ادبیات انگلیسی باشد. در نهایت، این پژوهش اعلام میدارد که امروزه ادبیات انگلیسی، در شکل تکاملیافته خود، نهتنها اشاعهگر تفکرات استعماری نیست، بلکه به ابزاری ضد استعماری تبدیل گشتهاند.