بررسی محتوایی عناصر و درونمایههای مشترک در نقایض جریر و اخطل
نویسندگان
1 عضو هیأت علمی گروه زبان و ادبیات عربی، دانشگاه یزد(دانشیار)
2 دانشجوی دکتری زبان و ادبیات عربی، دانشگاه یزد
3 دبیر آموزش و پرورش، خراسان رضوی، منطقه تبادکان
doi
چکیده
نقائض از جمله مهمترین متون شعری در دوره اموی در حوزه شامات به شمار میرود که ابو تمام در کتاب خود با عنوان نقایض جریر والاخطل به جمع آوری آن اقدام کرده و الأب انطوان صالحانی الیسوعی در دهههای اخیر به شرح آن پرداخته است. نقائض جریر و اخطل از چند مضمون اساسی بهره برده است. برخی از این مضامین کمرنگ و برخی پررنگ هستند اما در همه نقائض به کار رفته است. این پژوهش با هدف بررسی محتوایی عناصر و درونمایههای مشترک در نقایض جریر و اخطل انجام شده است و با روش تحلیلی- توصیفی با بررسی بیش از 840 بیت در قالب 20 قصیده یعنی(تمام اشعار نقایض) دریافته میشود که تعصّبات قبیلهای، حسب و نسب، ایام العرب، سیاست، زن و دین از جمله مهمترین اندیشههای بنیادین در نقایض جریر و اخطل هستند که مورد توجه هر دو شاعر قرار گرفتهاند.
