سیستم خبره فازی تشخیص سردردهای شایع دارای علائم تقریبا یکسان

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری ریاضی دانشگاه پیام نور تهران

2 استادیار دانشکده مهندسی پزشکی دانشگاه اصفهان

3 دانشیار دانشکده ریاضی دانشگاه پیام نور مشهد

4 دانشیار گروه مغزو اعصاب، ‌دانشگاه‌علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران

doi
10.22038/mjms.2016.9299
چکیده

مقدمه سردرد یکی از شایع ترین شکایت‌ها در جامعه امروزی است. برای درمان انواع سردرد، اولین قدم تشخیص دادن نوع سردرد است. هدف از این پژوهش این است که با استفاده از منطق فازی و سیستم‌های فازی، به افتراق و تشخیص سردردهای شایع پرداخت. روش کار این مطالعه از نوع همبستگی می باشدو از سال 1393-1395 در مطب متخصص نورولوژی انجام شده است.با استفاده از منطق فازی، سیستم خبره ای برای تشخیص انواع سردرد ارائه شده که دراین سیستم از موتور استنتاج فازی ، مدل استنتاج ممدانی با مشخصه‌های max-min به عنوان عملگرهای AND- OR و روش مرکز جرم (Centroid) برای غیر‌فازی سازی، به‌کارگرفته ‌شده ‌است. نتایج با استفاده از اطلاعات۱۵۰ بیمار بررسی شد که سیستم تا ۸۲ % توانایی افتراق درست را دارد. صحت، دقت، حساسیت و ویژگی سیستم به ترتیب ۸۶، ۹۳، ۸۵ و ۸۸ % برای میگرن و ۹۳، ۹۱ ، ۵۵ و۹۹ % برای سردردهای تنشی و ۹۷، ۸۶، ۶۶ و ۹۹ % برای سردردهای ناشی از عفونت و ۹۵، ۸۵، ۸۸ و۹۷ % برای سردردهای ناشی از افزایش فشار داخل جمجه بود. با آزمون دوجمله‌ای ارزیابی شد که % تشخیص درست (۸۲%) بیش از تشخیص نادرست (۱۸ %) بوده‌است (۰۰۱/۰>P). ضریب کاپا توافق ۷۱/۰، ۶۵/۰، ۷۴/۰ و ۸۴/۰ بین تشخیص سیستم و تشخیص پزشک به ‌ترتیب برای میگرن، سردرد‌تنشنی، ‌سردرد‌ ناشی ‌از ‌عفونت‌ و سردرد ‌ناشی ‌از ‌افزایش ‌فشار ‌داخل ‌جمجمه ‌را نشان ‌داد. نتیجه گیری با توجه به نزدیک بودن علائم سردردهای شایع و اهمیت تشخیص به موقع و نیز نتایج مطلوب حاصل از به کارگیری و ارزیابی سیستم خبره پیشنهادی، این سیستم می‌تواند در تشخیص و افتراق سردردهای شایع بسیار مفید باشد.