تحلیل محتوای کتابهای درسی جامعهشناسی رشته ادبیات و علوم انسانی دوره دوم متوسطه دوم بر اساس ارزشهای اخلاقی
نویسندگان
1 علوم اجتماعی- دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی- دانشگاه شیراز- شیراز- ایران
2 دانش آموخته دانشگاه آزاد اسلامی واحد شوشتر- ایران- شوشتر.
3 دانشیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد بهبهان، ایران، بهبهان
doi
https://doi.org/10.71588/eetj.2023.1103817چکیده
هدف از انجام تحقیق حاضر، تحلیل محتوای کتاب درسی جامعهشناسی رشته علوم انسانی دوره دوم متوسطه بر اساس ارزشهای اخلاقی میباشد. تحقیق از نوع کیفی است، به روش تحلیل محتوای کمی انجام شد. جامعه آماری تحقیق کتابهای درسی جامعهشناسی رشته علوم انسانی دوره دوم متوسطه بود. به دلیل در دسترس بودن کل جامعه آماری، بهعنوان نمونه موردبررسی قرار گرفتند. دادهها با استفاده از چکلیست محقق ساخته شامل ارزشهای اخلاقی گردآوری شدند. یافتهها نشان داد: ارزشهای اخلاقی در کتابهای جامعهشناسی دهم، یازدهم و دوازدهم به ترتیب به تعداد 102، 78 و100 بودند. در کتاب جامعهشناسی دهم مقولات حقیقتجویی به میزان 7/14%، عدالت، توحید و وطندوستی هرکدام با 7/12% بیشترین و خرد با 2%، برابری و علم دوستی هرکدام با 9/3% کمترین فراوانی را داشتند. جامعهشناسی پایه یازدهم مقولات حقیقتجویی با 4/15%، احترام و آزادی هرکدام با 8/12% بیشترین و خردگرایی و توحید هرکدام با 8/35 دفاع، هویت، اتحاد و محبت با 1/5% کمترین فراوانی را داشتند. کتاب جامعهشناسی پایه دوازدهم ارزشهای اخلاقی عدالت با 29%، علم دوستی 17% و حقیقتجویی با 13% دارای بیشترین، توحید و فداکاری هرکدام با 2% و اتحاد با 3% دارای کمترین فراوانی بودند. ارزشهای اخلاقی شکیبایی، قناعت، صلح، عزتنفس دگر خواهی، همکاری و همیاری در کتابهای جامعهشناسی متوسطه دوم تحصیلی، بسیار محدود اشارهشده است و کتابهای جامعهشناسی متوسطه دوم تحصیلی، به بسیاری از ارزشهای اخلاقی اشارهکردهاند ولی این اشارات در کتابها، دارای تعادل و همسانی و موازنه نبود.