تحلیل ریسکهای مکانیابی و برپایی مراکز درمانی نظامی موقت با بهرهمندی از رویکرد FMEA (مطالعه موردی: بیمارستانهای صحرایی نظامی)
نویسندگان
1
2
doi
چکیده
یکی از مؤثرترین خدماتی که نیروهای مسلح در دوران بروز بحرانهای اجتماعی (نظیر جنگ و غیره) ارائه میدهند برپایی بیمارستانهای صحرایی نظامی است. مکانیابی و احداث این بیمارستانها ریسکهایی بالقوهای دارد که لازم است شناسایی، درجه اهمیت آنها تعیین و راهحلهای مناسب برای مقابله با آنها اتخاذ شود. هدف از پژوهش حاضر، شناسایی ریسکهای احداث بیمارستانهای صحرایی نظامی در دوران جنگ و بحران و نیز اولویتبندی آنها با استفاده از رویکرد FMEA، است. تحقیق حاضر بر اساس روش گردآوری دادهها، توصیفی-مطالعه موردی و بر اساس ماهیت دادهها، آمیخته است. همچنین به علت کاربرد نتایج، از نظر هدف، کاربردی است. فرآیند انتخاب تیم خبرگی تحقیق به روش نمونهگیری در دسترس و تا رسیدن به مرحله اشباع نظری ادامه یافت. مرحله اشباع نظری یادشده، در اندازه نمونه 17 نفر خبره (که همگی آشنا با مبانی مدیریت ریسک، بیمارستانهای صحرایی و رویکرد FMEA بوده و دارای سوابق تجربی و یا دانشگاهی بیشتر از 20 سال، مرتبط با یکی از موضوعات یادشده بودند) حاصل شد. در فاز اول (فاز کیفی) تحقیق حاضر، بهمنظور نظرسنجی خبرگان، از ابزار مصاحبه نیمه ساختاریافته استفاده شد. برای همین منظور پرسشنامه محقق ساخته، توسط تیم خبرگی برای محاسبه شاخص CVI مورد استفاده قرار گرفت. روایی پرسشنامهها با استفاده از روایی محتوا و پایایی آن، با استفاده از آلفای کرونباخ و نرمافزار SPSS، مورد تأیید قرار گرفت. در ادامه و در فاز دوم (فاز کمّی) تحقیق، پرسشنامه خروجی فاز اول (فاز کیفی)، توسط 60 نفر از صاحبنظران، برای رویکرد FMEA استفاده شد. بر اساس نتایج، از میان ریسکهای احصاءشده، 60 ریسک اولویتدار (شامل 16 مورد پر ریسک، 26 مورد با ریسک متوسط و 18 مورد کم ریسک) در برپایی بیمارستانهای صحرایی نظامی شناسایی شد. همچنین نتایج نشان میدهد ریسکهای عدم وجود انبار دارویی حائز شرایط، بانک تأمین خون، تجهیزات اتاق عمل، موتورخانه، مخازن و تأسیسات آب، زیرساختهای بهداشتی و انرژی، کیفیت بستر (محل احداث)، سیستم دفع زباله، استحکام سازه، استتار و امنیت مسیرهای انتقال، از جمله مهمترین ریسکهای مکانیابی و برپایی بیمارستانهای صحرایی نظامی هستند.