بررسی و تبیین مولفههای شناختی و تاثیر آن بر تابآوری اجتماعی شهروندان درشرایط بحران (مورد مطالعه: شهر بیرجند)
نویسندگان
1 دانشگاه علوم پزشکی شیراز
2
3
doi
چکیده
تابآوری به معنای فرصتسازی از تهدیدات است و مقولهای است که در سطوح فردی، نهادی، اجتماعی، ملی، منطقهای و جهانی قابل بررسی است. تابآوری به معنای بازگشت به حالت اولیه نیست بلکه با فرصتسازی از تهدیدات به دنبال دستیابی به شرایطی مطلوبتر از وضعیت پیشین است. تابآوری اجتماعی با تأکید بر تحقق «پایداری اجتماعی» در برابر سوانح و رویدادهای ناخواسته، از یک سو بر شکلگیری و حفظ گروههای اجتماعی و جوامع محلی و از سوی دیگر، به فرایند بازتوانی بعد از سوانح از طریق ارتقای سرمایه اجتماعی میپردازد و به ارتقای سطح دانش وآگاهی، همبستگی، مقاومت و پایداری و افزایش مشارکت جامعه انسانی در امر بازسازی و شکلگیری پیوندهای اجتماعی کمک میکند. تابآوری اجتماعی از مسائلی است که در طول سالیان اخیر در جوامع مختلف بهخصوص در جوامع شهری بسیار بر آن تاکید شده است. در مسیر پایداری و تابآوری جامعه انسانی، مولفههای شناختی و ذهنی میتوانند نقش بسیار مهمی را ایفا میکنند. بنابراین هدف اصلی بررسی مولفههای شناختی موثر بر تابآوری اجتماعی در بین شهروندان شهر بیرجند میباشد. روش تحقیق پیمایشی میباشد و دادهها با استفاده از پرسشنامه به دست آمده است. جامعه آماری، کلیه شهروندان بیرجندی 18 سال و بالاتر در نظر گرفته شدهاند که تعداد 400 نفر بر اساس فرمول کوکران و به شیوه نمونهگیری خوشهای چندمرحلهای انتخاب شدهاند. نتایج نشان میدهد بین تابآوری اجتماعی و مولفههای شناختی رابطه معناداری وجود دارد. تحلیل رگرسیونی نشان داد مولفههای شناختی و ابعاد آن (0.561) درصد واریانس تابآوری اجتماعی در شرایط بحران را تبیین میکنند. بیشترین تاثیرات مستقیم را به ترتیب ادراک(0.745) و تفکر و نگرش جمعی(0.540) بر تابآوری اجتماعی شهروندان داشتهاند. در نهایت به منظور آزمون کلی و جزئی الگوی نظری از مدلسازی معادلات ساختاری بهرهگرفته شد که پس از تحلیل مورد نظر، شاخصهای با ضریب برازش بالا، نشانگر حمایت خوب دادهها از مبانی نظری تحقیق بود.