ارزیابی تاب‌آوری ایمنی در صنایع فرآیندی: یک مطالعه مقطعی در پالایشگاه گازی فاز 19 پارس جنوبی

نویسندگان

1

2 دانشگاه علوم پزشکی مازندران

3 دانشگاه خوارزمی

4 دانشگاه آزاد اسلامی

doi
چکیده

مطالعه حاضر با هدف ارزیابی تاب‌آوری ایمنی در صنایع فرآیندی در پالایشگاه فاز 19 پارس جنوبی انجام شده و این مطالعه مقطعی و توصیفی-تحلیلی در بازه زمانی 1399-1397 انجام شده است. نمونه مورد مطالعه واحد شیرین‌سازی پالایشگاه گازی فاز 19 پارس جنوبی بود که مبتنی بر 3 مؤلفه اصلی احتمال، شدت و آمادگی از مدلی نیمه‌کمی برای ارزیابی تاب‌آوری ایمنی در صنایع فرآیندی استفاده شد. تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزارهای SPSS v.25 و AMOS v.24 انجام و 131 منبع خطر شناسایی شد. 4/21 درصد از عناصر خطر شناسایی‌شده در محدوده تهدید ضعیف، 5/59 درصد در محدوده تهدید متوسط(وضعیت هشدار) و 1/19درصد هم در محدوده تهدید شدید(وضعیت بحرانی) قرار دارند. بیشترین و کمترین مقدار شاخص تاب‌آوری طی مطالعه حاضر به‌ترتیب مقدار 500 و 10 بوده و مربوط به عنصر خطر قطع یوتیلیتی و قطع هوای ابزار دقیق است. نتایج نشان داد شاخص تاب‌آوری به‌صورت کلی تا 91 درصد قابل پیش‌بینی بوده و 3 مؤلفه احتمال، شدت و آمادگی هر کدام به‌ترتیب با مقادیر 39/0، 78/0 و 37/0 قادر به پیش‌بینی و تخمین شاخص تاب‌آوری هستند. یافته‌ها بیانگر این بود که شاخص پیامد با توجه به ماهیت فرآیند و عوامل بحرانی موجود در پالایشگاه­ها بارزترین مؤلفه در تعیین پارامتر آسیب‌پذیری و تاب‌آوری سامانه‌ است. از این‌رو ارزیابی تاب‌آوری، توجه به شدت پیامدهای احتمالی و استقرار لایه‌های حفاظتی مختلف برای کاهش دامنه و شدت آسیب ناشی از حوادث فاجعه‌بار بارزترین اصل افزایش سطوح تاب‌آوری سامانه‌های فرآیندی محسوب می‌شود.