بررسی تأثیر برنامه آموزشی پیشگیری از اعتیاد بر گرایش و نگرش دانش‌آموزان نسبت به مصرف مواد

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد، مهندسی سوانح طبیعی

2 کارشناسی ارشدعلوم تربیتی، گرایش تحقیقات آموزشی

doi
https://doi.org/10.71588/eetj.2026.1223916
چکیده

اعتیاد به مواد مخدر، امروزه یکی از معضلات اساسی زندگی بشری به‌شمار می‌رود و می‌تواند هر گوشه از زندگی فرد را تحت تأثیر قرار دهد بنابراین هدف از پژوهش حاضر بررسی تأثیر برنامه آموزشی پیشگیری از سوءمصرف مواد مخدر بر گرایش و نگرش دانش‌آموزان متوسطه دوم بود. پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش نیمه‌تجربی با طرح پیش‌آزمون–پس‌آزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری دانش‌آموزان متوسطه دوم شهرستان ایذه بود که ۴۰ نفر به روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای انتخاب و به دو گروه آزمایش و کنترل (هر گروه ۲۰ نفر) تقسیم شدند. ابزارهای گردآوری داده‌ها پرسشنامه نگرش به مواد مخدر کریمی و همکاران(1391) و پرسشنامه گرایش به مواد مخدر زرگر و همکاران(1387) بود. گروه آزمایش در معرض برنامه آموزشی پیشگیری از اعتیاد قرار گرفت که شامل ۱۲ جلسه بود قرار گرفتند و گروه کنترل هیچ آموزشی دریافت نکرد. طول مدت اجرای برنامه حدود ۳ ماه بود. داده‌ها با استفاده از آمار توصیفی و تحلیل کوواریانس تجزیه‌وتحلیل شد. نتایج تحلیل کوواریانس تک‌متغیره نشان داد که برنامه آموزشی تأثیر معناداری بر کاهش گرایش به مصرف مواد داشت و حدود ۹۰ درصد تغییرات پس‌آزمون گرایش به برنامه مرتبط بود. همچنین تأثیر معناداری بر بهبود نگرش نسبت به اعتیاد داشت و حدود ۶۹ درصد تغییرات پس‌آزمون نگرش به برنامه آموزشی مرتبط بود. باتوجه به نتایج اهمیت طراحی برنامه‌های مهارت‌محور و مشارکتی در مدارس، بهره‌گیری از روش‌های فعال آموزشی را برای پیشگیری از مصرف مواد در سنین نوجوانی و جوانی برجسته می‌سازد.