مدل‌سازی ساختار تأمین مالی شرکت‌های دارویی و بررسی تأثیر عوامل کلان و شرکتی با استفاده از روش گشتاور تعمیم‌یافته

نویسندگان

1 گروه اقتصاد، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان،ایران.

2 گروه اقتصاد مالی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران

3 گروه اقتصاد، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران

doi
چکیده

صنعت دارو به‌دلیل ماهیت حیاتی و سرمایه‌بر، از جایگاه ویژه‌ای در اقتصاد برخوردار است و نیازمند ساختار تأمین مالی کارآمد و منطبق با شرایط خاص اقتصادی ایران می‌باشد. عواملی نظیر نوسانات شدید اقتصادی، تحریم‌های بین‌المللی، محدودیت‌های تأمین منابع خارجی و مداخلات سیاستی دولت، تأثیر قابل‌توجهی بر تصمیمات مالی شرکت‌های فعال در این صنعت دارند. با توجه به نقش حیاتی این صنعت در تأمین سلامت عمومی و چالش‌های ساختاری آن در حوزه تأمین مالی، هدف این پژوهش مدل‌سازی ساختار سرمایه شرکت‌های دارویی پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران و شناسایی عوامل درون‌شرکتی و کلان اقتصادی مؤثر بر آن است. جامعه آماری تحقیق شامل ۴۳ شرکت دارویی است که طی سال‌های ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۱ دارای صورت‌های مالی حسابرسی‌شده و اطلاعات کامل بوده‌اند. متغیرهای مستقل در این پژوهش شامل سودآوری، اندازه شرکت، نسبت دارایی‌های مشهود، نقدینگی و سپر مالیاتی غیربدهی به‌عنوان عوامل درون‌شرکتی و نرخ ارز، نرخ تورم و رشد اقتصادی به‌عنوان متغیرهای کلان اقتصادی اثرگذار بر ساختار سرمایه شرکت‌های منتخب هستند. برای تحلیل داده‌ها از روش گشتاور تعمیم‌یافته سیستمی (GMM) و داده‌های پانل استفاده شد. نتایج نشان داد که اندازه شرکت و دارایی‌های مشهود اثر مثبت و بسیار زیاد و نقدینگی اثر منفی بر ساختار سرمایه دارند. همچنین نرخ ارز، تنها متغیر کلان دارای تأثیر منفی و زیاد بر ساختار سرمایه شرکت‌های دارویی است. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که الگوی تأمین مالی این شرکت‌ها با نظریه سلسله‌مراتبی انطباق بیشتری دارد. این نتایج می‌تواند مبنایی برای سیاست‌گذاری‌های مبتنی بر شواهد و طراحی استراتژی‌های مؤثر جهت بهینه‌سازی تصمیمات سرمایه‌گذاری و تأمین مالی در صنعت دارو باشد.