ارائه مدل اکوسیستم نوآوری در زنجیره تامین صنعت خودرو با تمرکز بر استارت آپ ها و شرکت های دانش‌بنیان

نویسندگان

1 گروه مدیریت صنعتی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران

2 گروه مدیریت صنعتی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران

3 گروه مدیریت صنعتی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران

doi
چکیده

این پژوهش با هدف طراحی و ارائه مدل اکوسیستم نوآوری در زنجیره تأمین صنعت خودرو و با تمرکز ویژه بر نقش استارت‌آپ‌ها و شرکت‌های دانش‌بنیان، انجام شده است. در شرایطی که صنعت خودروسازی جهانی به ‌سوی تحول در محصولات و حرکت به سمت خودروهای برقی، هیبریدی و متصل پیش می‌رود، زنجیره تأمین نیز دستخوش تغییرات بنیادین شده است. در ایران، با وجود ظهور شرکت‌های دانش‌بنیان و تولید قطعات فناورانه، چالش‌هایی در زمینه تجاری‌سازی و عملیاتی‌سازی این نوآوری‌ها وجود دارد. پژوهش حاضر با رویکرد آمیخته متوالی و در چارچوب پارادایم عمل‌گرا، تلاش کرده است تا مدلی جامع را برای اکوسیستم نوآوری ارائه دهد که بتواند به ارتقای عملکرد کسب‌وکارهای خودروسازی کمک کند. در بخش کیفی پژوهش، با استفاده از تحلیل مضمون و مصاحبه با ۱۵ نفر از خبرگان دانشگاهی و صنعتی، مؤلفه‌های کلیدی اکوسیستم نوآوری شناسایی شدند. نتایج نشان داد که اکوسیستم نوآوری موفق شامل سه عنصر اصلی است: بازیگران کلیدی، زیرساخت‌های حمایتی و عملکرد مالی. همچنین توسعه فناوری مبتنی بر استارت‌آپ‌های دانش‌بنیان نیازمند همکاری میان ذی‌نفعان، ظرفیت نوآوری و هم‌راستایی در زنجیره تأمین است. عوامل محیطی، سازمانی و فناورانه به‌ عنوان عوامل مؤثر بر پیاده‌سازی این اکوسیستم شناخته شدند و چالش‌های مالی و فرهنگی به ‌عنوان موانع اصلی مطرح گردیدند. راهبردهای پیشنهادی برای اجرای موفق این مدل شامل سرمایه‌گذاری هدفمند، مدیریت منابع انسانی و تحول دیجیتال است. اعتبارسنجی مدل نشان داد که این مدل از اعتبار کافی برخوردار است و با پیشنهاد عملیاتی ارائه شده، صنعت خودرو ایران می‌تواند جهت بهره‌گیری از نوآوری و افزایش رضایت مشتریان و سودآوری از این مدل بهره گیرد.