استخراج کیفی و کمی استویوزید از گیاه دارویی Stevia rebadiana Bertoni. با استفاده از روش فاز جامد قالب مولکولی

نویسندگان

1 گروه شیمی، دانشکده علوم، واحد گرگان، دانشگاه آزاد داسلامی، گرگان، ایران

2 گروه شیمی، دانشکده علوم، واحد گرگان، دانشگاه آزاد داسلامی، گرگان، ایران

3 داروسازی گیاه اسانس، گرگان، ایران

doi
چکیده

گیاه استویا با نام علمی Stevia rbaudiana Bertoni. حاوی شیرین کننده استویول ، گلیکوزیدی بدون کالری است که با اثر بر تنظیم میزان قند خون به خصوص در بیماران دیابتی به‌عنوان یک داروی موثر عمل می نماید. هدف از انجام این تحقیق دستیابی به یک روش نوین جهت جداسازی کیفی و کمی استویوزید به‌عنوان شیرین کننده بدون کالری از گیاه دارویی استویا می‌باشد.در این تحقیق نمونه برگهای خشک شده گیاه استویا در شهریورماه 1394 از شرکت تولید کننده گلساران شمال تهیه شد. به‌منظور استخراج استویوزید علاوه بر روش HPLC و پلاروگرافی، یک فاز جامد قالب مولکولی مناسب تهیه و سپس برخی از عوامل موثر بر استخراج توسط این روش نوین، بهینه سازی گردید. برای تهیه پلیمر استخراج‌گر، از یک مونومر عاملی اکریلاتی و یک اتصال دهنده عرضی استفاده شد. نسبت کمی اجزای تشکیل‌دهنده پلیمر و همچنین تاثیر درجه ریز شدگی فاز استخراج‌گر بر راندمان استخراج نیز مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان داد که بیشترین درصد بازدهی استخراج استویوزید در نسبت 1 به 5 از مقدار مونومر عاملی به مقدار اتصال‌دهنده عرضی و بهترین درجه ریز شدگی این استخراج گر 1000 میکرون به‌دست آمد و میزان استویوزید نیز 11.16 درصد وزنی گزارش گردید.