بررسی تنوع کربوهیدارت و عناصر معدنی در صمغ کتیرای گیاه دارویی Astragalus gossypinus Fischer، جمعآوری شده از شش استان ایران
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای گیاهان دارویی و مسئول انجمن گیاهان دارویی آ.غ شعبه سردشت
2 عضو هیات علمی گروه زراعت دانشگاه ارومیه
3 عضو هیات علمی موسسه تحقیقات جنگل ها و مراتع کشور
4 دانشجوی دکتری گیاهان دارویی دانشگاه ارومیه
5 دانشگاه آتاتورک ترکیه
doi
چکیده
گیاهان دارویی به عنوان منبع غنی از عناصر معدنی و متابولیتهای ثانویه، از گذشتههای دور نقش مهمی را در پیشگیری ودرمان بیماریها ایفا کردهاند. در این تحقیق مقادیر تعدادی از عناصر معدنی و کربوهیدراتهای موجود در صمغ کتیرای شش استان مختلف (آذربایجان غربی، همدان، چهارمحالوبختیاری، یزد، کرمان و اصفهان) مورد بررسی قرار گرفتند. پس از جمعآوری صمغ کتیرای گونسفید (Astragalus gossypinus Fischer) دربازه زمانی اواخر خرداد تا اواسط شهریور ماه سال1391 عناصر معدنی آن شامل فسفر، پتاسیم، آهن، منیزیم و روی با استفاده از دستگاههای نورسنج شعلهای، طیفسنجی و جذب اتمیک اندازهگیری شدند. جهت تعیین قندهای گلوکز، فروکتوز و ساکارز از دستگاه کروماتوگرافی مایع با کارایی بالا (HPLC) استفاده گردید. نتایج حاصل از این تحقیق نشان داد که اختلاف معنیداری در سظح یک درصد در بین عناصر معدنی و کربوهیدراتهای مکان های مورد مطالعه مشاهده شد، به گونه ای که بیشترین میزان منیزیم، آهن و روی مربوط به کتیرای استان همدان و بیشترین مقدار عناصر پتاسیم و فسفر از کتیرای استان آذربایجان غربی به دست آمد. نتایج نشان داد که در کل عنصر پتاسیم بیشترین و عنصر آهن کمترین مقدار را در بین عناصرداشتند. بیشترین میزان کربوهیدرات های گلوکز (87 واحد) ، فروکتوز (72.5 واحد) و ساکارز (23.1 واحد) به ترتیب از صمغ کتیراهای استان چهارمحال و بختیاری، همدان و آذربایجان غربی به دست آمد. با توجه به تفاوت میزان عناصر معدنی و قندهای موجود در کتیراهای مورد مطالعه در استان های مختلف، میتوان آن را در صنایع مختلف ازجمله دارویی، بهداشتی و غذایی مورداستفاده قرار داد.