تأثیر ضعف کنترل‌های داخلی بر لحن غیرعادی گزارش‌های توضیحی مدیران با تأکید بر سوء رفتار مالی شرکت

نویسندگان

1 گروه حسابداری، واحد ورزقان، دانشگاه آزاد اسلامی، ورزقان، ایران.

2 گروه حسابداری، مؤسسۀ آموزش عالی سراج، تبریز، ایران.

3 گروه حسابداری، مؤسسۀ آموزش عالی سراج، تبریز، ایران.

doi
10.30486/FBRA.1404.1206874
چکیده

ضعف در کنترل‌های داخلی، با فراهم‌کردن زمینه‌ای برای کاهش شفافیت و تسهیل تخلفات مالی، موجب می‌شود مدیران در گزارش‌های توضیحی خود از زبانی مبهم و غیرعادی بهره‌گیرند تا نواقص سیستماتیک و اقدامات نادرست را پنهان کنند. بنابراین، هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر ضعف کنترل‌های داخلی بر لحن غیرعادی گزارش‌های توضیحی مدیران با تأکید بر سوء رفتار مالی شرکت است. این پژوهش از نظر هدف، در زمرۀ مطالعات کاربردی قرار می‌گیرد. از لحاظ روش‌شناخت، توصیفی-همبستگی و از نظر ماهیت، علّی-پس‌رویدادی محسوب می‌شود. جامعه آماری پژوهش شامل 128 شرکت پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران طی بازه زمانی 1398 تا 1402 است که در مجموع 640 مشاهده را شامل می‌شود. برای آزمون فرضیه‌های پژوهش، از رگرسیون چندگانه با بهره‌گیری از داده‌های ترکیبی استفاده شده است. یافته‌های پژوهش نشان داد که ضعف کنترل‌های داخلی تأثیر مثبت و معناداری بر لحن غیرعادی گزارش‌های توضیحی مدیران دارد. با این حال، سوء رفتار مالی شرکت نه‌تنها تأثیر مستقیمی بر لحن غیرعادی این گزارش‌ها ندارد، بلکه بر رابطۀ میان ضعف کنترل‌های داخلی و لحن گزارش‌های توضیحی نیز بی‌تأثیر است. بر این اساس، می‌توان نتیجه گرفت که کیفیت کنترل‌های داخلی نقش تعیین‌کننده‌ای در نحوه نگارش گزارش‌های مدیریتی دارد و کاهش آن ممکن است باعث گسترش فضای تفسیرپذیر در گزارشگری شود. بنابراین، طراحی و بهبود سازوکارهای کنترل داخلی، برای ارتقای شفافیت، پاسخگویی و افزایش اعتماد سرمایه‌گذاران، امری ضروری در تقویت کارایی بازار سرمایه است.