تحلیل فازی تأثیر شاخص های رفتاری سرمایهگذاران بر سیاست تقسیم سود شرکتها
نویسندگان
1 گروه حسابداری، واحد قاینات ،دانشگاه آزاد اسلامی، قاینات، ایران
2 گروه حسابداری، واحد بیرجند،دانشگاه آزاد اسلامی ، بیرجند، ایران
3 گروه حسابداری، واحد بیرجند،دانشگاه آزاد اسلامی ، بیرجند، ایران
doi
10.30486/FBRA.1404.140401281204235چکیده
هدف از این پژوهش بررسی تأثیر عوامل رفتاری سرمایهگذاران بر سیاست تقسیم سود در شرکتهای پذیرفتهشده در بورس اوراق بهادار تهران است. در این راستا، با استفاده از روش دلفی فازی، عوامل کلیدی رفتاری مؤثر بر تصمیمگیریهای سرمایهگذاری شناسایی و تحلیل شدهاند. یافتههای پژوهش نشان میدهد که سوگیریهای شناختی و احساسی، اعتماد به نفس و ریسکپذیری، تأثیرات اجتماعی و گروهی، و مدیریت مالی و تصمیمگیری از مهمترین عوامل تأثیرگذار بر سیاست تقسیم سود شرکتها هستند. نتایج نشان داد که اعتماد به نفس بیش از حد و ریسکپذیری بالا تأثیر منفی بر سیاست تقسیم سود دارند؛ زیرا مدیران با اعتماد به نفس بالا تمایل دارند منابع مالی شرکت را برای سرمایهگذاریهای پرریسک بهکار بگیرند. همچنین، سوگیریهای شناختی و احساسی موجب کاهش تمایل به تقسیم سود شده و تصمیمگیریهای محافظهکارانهتر را به دنبال دارد. در مقابل، تأثیرات اجتماعی و گروهی، مدیریت مالی قوی و تصمیمگیریهای منطقی تأثیر مثبتی بر سیاست تقسیم سود دارند، زیرا این عوامل باعث افزایش شفافیت مالی و اعتماد سرمایهگذاران میشوند. مقایسه یافتههای این پژوهش با مطالعات داخلی و خارجی نشان داد که عوامل رفتاری در کنار معیارهای مالی، نقش تعیینکنندهای در تصمیمات مرتبط با تقسیم سود دارند. درنهایت، پژوهش پیشنهاد میکند که شرکتها با بهکارگیری استراتژیهای مدیریت ریسک، بهبود شفافیت اطلاعاتی، و کاهش اثرات سوگیریهای شناختی، میتوانند سیاستهای تقسیم سود خود را بهینهسازی کرده و از تصمیمگیریهای غیرمنطقی جلوگیری کنند.