تأثیر ارزیابی عملکرد نسبی بر سرمایه‌گذاری در تحقیق و توسعه: نقش انگیزه‌های رقابتی مدیران در چارچوب نظریه تورنمنت

نویسندگان

1 گروه حسابداری، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ا یران

2 گروه حسابداری، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ا یران

3 گروه حسابداری، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ا یران

doi
10.30486/FBRA.2026.1225736
چکیده

مدیران عامل در تمایل خود برای سرمایه گذاری در تحقیق و توسعه متفاوت هستند زیرا بازده سرمایه گذاری در تحقیق و توسعه بسیار نامشخص است و احتمال شکست قابل توجه است. با تكيه بر نظريه تورنمنت، مي­توان استدلال کرد كـه مدیران عامل با انگیزه سرمایه گذاری بیشتری در تحقیق و توسعه انجام داده و از این منظر می­توانند بر عملکرد شرکت تاثیرگذار باشند. از این رو هدف این پژوهش بررسی تاثیر ارزیابی عملکرد نسبی بر مخارج تحقیق و توسعه با در نظر گرفتن نقش انگیزه‌های خارجی و داخلی رقابت مدیران و نزدیکی به پایان دوره ارزیابی عملکرد مبتنی بر دیدگاه برنده شدن در تورنمنت است. جامعه آماری این پژوهش شامل 105 شرکت­ پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران در بازه زمانی 1393-1401 است. روش نمونه­گیری، روش حذفی سیستماتیک بوده است. روش مورد استفاده جهت برآورد الگو روش رگرسیون چند متغیره به روش داده­های ترکیبی می­باشد. نتایج پژوهش نشان داد شرکت­هایی که در دوره قبلی عملکرد ضعیف تری نسبت به شرکت­های صنعت مشابه داشته­اند در دوره جاری سرمایه گذاری بیشتری در تحقیق و توسعه می­نمایند. همچنین نتایج نشان داد در شرکت­هایی که انگیزه‌های خارجی و داخلی رقابت مدیران بالا است تاثیر عملکرد ضعیف دوره قبلی بر سرمایه­گذاری در تحقیق و توسعه افزایش می­یابد. نتایج دیگر نشان داد هر چه به پایان دوره نزدیک تر شویم در شرکت­هایی که انگیزه‌های خارجی و داخلی رقابت مدیران درصنعت بالا است تاثیر عملکرد ضعیف دوره قبلی بر سرمایه گذاری در تحقیق و توسعه نمود بیشتری پیدا می‌کند