فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

به منظور بررسی تاثیر روش‌های مختلف خشک کردن بر گیاه دارویی Solidago virgaurea L.، آزمایشی بر پایه طرح کاملاً تصادفی با شش تیمار و سه تکرار در سال 1397 در آزمایشگاه اکوفیزیولوژی پژوهشکده گیاهان و مواد اولیه دارویی دانشگاه شهیدبهشتی تهران اجرا شد. در این مطالعه از اندام‌های هوایی گیاه S. virgaurea L. که از رویشگاه طبیعی سنگده واقع در استان مازندان که در مرحله‌گلدهی کامل برداشت شده بود، استفاده گردید. تیمارهای مورد آزمایش شامل خشک کردن طبیعی (خشک کردن در سایه و آفتاب)، خشک کردن در آون (40 و 50 درجه‌سانتی‌گراد) و خشک کردن در مایکروویو (توان 550 و 1000 وات) بودند. در روش‌های مختلف، خشک کردن تا رسیدن محتوای رطوبت به 10 درصد (بر پایه وزن تر گیاهی) ادامه یافت. از نمونه‌های خشک شده جهت استخراج عصاره متانولی به‌منظور اندازه‌گیری برخی متابولیت‌های ثانویه شامل میزان فنل کل، فلانوئیدکل و لئوکارپوزاید استفاده گردید. محتوای فنل کل، فلاونوئید کل و مقدار لئوکارپوزاید[1] به‌ترتیب به روش فولین سیوکالتو، آلومینیوم کلراید و آنالیز کروماتوگرافی مایع با کارایی بالا اندازه گیری شدند. کم‌ترین (7 دقیقه) و بیشترین (60 ساعت) مدت زمان خشک شدن به ترتیب مربوط به تیمارهای خشک کردن با توان 1000 وات مایکروویو و خشک کردن در سایه بود. بالاترین محتوای فنل کل (30 میلی‌گرم گالیک اسید در یک گرم ماده خشک) در تیمار خشک کردن در سایه و بیشترین محتوای فلاونوئید کل (95/7 میلی‌گرم روتین در یک گرم ماده خشک) و لئوکارپوزاید (07/3 میلی‌گرم بر یک گرم ماده خشک) در تیمار آون با دمای 40 درجه سانتی‌گراد مشاهده گردید. به علاوه با افزایش توان مایکروویو و دمای آون میزان متابولیت های فعال کاهش یافت. در مجموع گزینش صحیح روش خشک کردن به عوامل متعددی بستگی دارد و در این میان استفاده از روشی بر مبنای مصرف بهینۀ انرژی و صرفه جویی در هزینه نیز باید مورد توجه قرار گیرد.[1] Leiocarposide