اثر تغییر نرخ حق بیمه بر پایداری مالی سازمان تأمین اجتماعی و متغیرهای کلان اقتصادی در یک مدل DSGE
نویسندگان
1 دانشیار، گروه اقتصاد، دانشگاه تهران، تهران، ایران (نویسنده مسئول)، alisouri@ut.ac.ir
2 استادیار، گروه اقتصاد، دانشگاه تهران، شهرتهران، ایران، esfahanian.homa@ut.ac.ir
3 دانشجوی دکتری اقتصاد گروه سنجی/ مالی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. mhmardi71@gmail.com
doi
10.71849/eco.2024.1196168چکیده
صندوق کشوری و صندوق نیروهای مسلح بیش از 85 درصد وابستگی به بودجه کشور دارند لذا سازمان تامین اجتماعی تنها صندوقی در میان صندوق های بزرگ کشور است که کمترین سهم دریافتی را از دولت داشته و به همین سبب نیاز به توجه به منابع و مصارف صندوق احساس می شود. از طرفی امروزه یکی از چالشبرانگیزترین مسائل کشور، مشکلات مالی صندوقهای بازنشستگی است که بهصورت کسری منابع نسبت به مصارف خود را نشان داده است. لذا اگر برای آن راهحلی در نظر گرفته نشود میتواند کل اقتصاد را متأثر سازد. در پژوهش حال حاضر نیز تلاش خواهد شد که در ابتدا با استفاده از مدلهای محاسبات اکچوئریال به این مسئله پاسخ داده شود که پایداری مالی صندوقهای بازنشستگی باتوجه به تغییر پارامتری مانند نرخ حق بیمه چه تغییری خواهد کرد و سپس پایداری مالی سازمان تأمین اجتماعی در یک مدل تعادل عمومی ارزیابی شود و در نهایت خروجیهای این دو مدل با هم مقایسه شوند. نتایج نشان میدهد که پس از تغییر نرخ حق بیمه و وارد کردن شوک به حق بیمه در مییابیم که در مدل محاسبات اکچوئریال به دلیل افزایش منابع سازمان تامین اجتماعی، پایداری مالی سازمان تامین اجتماعی بهبود خواهد یافت ولی در مدل تعادل عمومی پویای تصادفی نتایج متفاوتی استخراج شده است. نتایج نشان میدهد که منابع صندوق چندان افزایش نیافته است چرا که با افزایش نرخ حق بیمه و وارد شدن شوک به آن بازار کار دستخوش تغییرات شده و لذا داراییهای صندوق تغییرات محسوسی نکرده است. از طرفی به دلیل وجود تعادل در بخشهای مختلف اقتصاد، تعهدات صندوق افزایش یافته است چرا که افراد که حالا حق بیمه بیشتری پرداخت میکنند، درخواست دریافت مستمری بیشتری را خواهند داشت و لذا باعث بدترشدن شرایط پایداری صندوق خواهد شد.