تأثیر متغیرهای کلان اقتصادی و توسعه مالی بر مطالبات غیرجاری در کشورهای در حال توسعه، توسعهیافته و کمتر توسعهیافته
نویسندگان
1 دکتري اقتصاد، مدیر گروه پژوهشهای اقتصاد کلان و آینده پژوهی، استادیار موسسه مطالعات و پژوهشهاي بازرگاني، تهران، ایران (نویسنده مسئول). amirsoori@gmail.com
2 پژوهشگر اقتصادی، گروه پژوهشهای اقتصاد کلان و آینده پژوهی، موسسه مطالعات و پژوهشهاي بازرگاني، تهران، ایران. zhilapanahi59@gmail.com
doi
https://doi.org/10.71849/ECO.2025.1130343چکیده
هدف از این مطالعه بررسی تاثیر متغیرهای کلان اقتصادی و توسعه مالی بر مطالبات غیرجاری (NPLs) در کشورهای درحال توسعه، توسعه یافته و کمتر توسعه یافته است. برای شناسایی تأثیر متغیرهای کلان اقتصادی و توسعه مالی بر مطالبات غیرجاری از دادههای پانل دوره 2004 تا 2019 و روش گشتاورهای تعمیم یافته(GMM) استفاده شده است. ضمن اینکه با استفاده از آزمون علیت-گرنجر اثر بلندمدت رشد اقتصادی و توسعه مالی بر مطالبات غیرجاری بررسی شده است. نتایج این مطالعه نشان داد مطالبات غیرجاری با رشد اقتصادی(GDP) و تورم(INF) رابطه منفی و با بیکاری(UNE) رابطه مثبت دارد. ضمن اینکه متغیرهای توسعه مالی نظیر کارایی هزینه بانک (BCE)، بازده دارایی بانکها (ROA)، درآمد بدون بهره (یا درآمد کارمزدی) به کل درآمد (NIT)، نسبت کفایت سرمایه بانکها (CRB)، میزان واسطهگری مالی (AFI)، میزان داراییهای بانکهای خارجی در میان کل داراییهای بانک (AFB)با مطالبات غیرجاری رابطه منفی دارند. دیگر یافتههای مطالعه نشان میدهد که در بلندمدت با افزایش رشد اقتصادی، سطوح مطالبات غیرجاری کاهش مییابد. ضمن اینکه توسعه مالی و بهبود فرایندهای نظارتی و کنترلی موجب کاهش مطالبات غیرجاری میشود.