بررسی تطبیقی فرم و محتوا در رمان «هم‌نوایی شبانۀ ارکستر چوب‌ها» اثر رضا قاسمی و رمان «بیگانه» اثر آلبر کامو

نویسندگان

1 استادیار و عضو هیئت علمی گروه زبان های خارجی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران

doi
چکیده

پیرنگ و اجزای آن، زاویة دید، شخصیّت‌پردازی و صحنه‌پردازی، مهم‌ترین عناصر داستان هستند. در این پژوهش که به روش توصیفی – تحلیلی صورت گرفته است، دو رمان بیگانه اثر آلبرکامو و هم‌نوایی شبانۀ ارکستر چوب‌ها اثر رضا قاسمی، از منظر فرم و محتوا مورد مقایسه قرار گرفته‌اند. پیرنگ، کانون روایت و زاویة دید، شخصیّت و شخصیّت‌پردازی، صحنه (زمان و مکان)، مؤلّفه‌هایی هستند که از منظر فرم داستانی در دو اثر مورد اشاره، تحلیل و تبیین شده‌اند. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که دو اثر مورد تحلیل، در مؤلفه‌های فرمی، دارای تفاوت‌هایی هستند. در رمان بیگانه، زمان به صورت خطّی سپری می‌شود و پیرنگ را شکل می‌دهد؛ در حالی که در رمان هم‌نوایی شبانۀ ارکستر چوب‌ها، زمان به صورت سیّال بوده و با پیشرفت داستان، مدام تغیییر می‌کند. همچنین مضامین محتوایی در این دو رمان شبیه بوده؛ و پوچی، مرگ‌اندیشی، نوستالژی و بی‌هویتی از جمله مهم‌ترین مضامین مشترک در این دو رمان هستند.