طراحی چارچوبی جامع برای ارتقاء صلاحیت‌های حرفه‌ای در آموزش فنی و حرفه‌ای استان مازندران

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری مدیریت آموزشی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران

2 استادیار گروه مدیریت آموزشی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران

3 استادیار گروه مدیریت آموزشی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران

doi
چکیده

هدف : این پژوهش با هدف طراحی چارچوبی جامع برای ارتقاء صلاحیت‌های حرفه‌ای در آموزش فنی و حرفه‌ای استان مازندران با رویکرد انقلاب صنعتی چهارم انجام شده است. روش : روش تحقیق کیفی و از نوع کاربردی است و بر پایه نظریه داده‌بنیاد صورت گرفته است. جامعه آماری شامل متخصصان حوزه آموزش‌های فنی و حرفه‌ای بود که به‌صورت هدفمند انتخاب شدند. از میان آن‌ها، ۱۲ نفر تا رسیدن به اشباع نظری به‌عنوان نمونه مورد مصاحبه قرار گرفتند. ابزار گردآوری داده‌ها، مصاحبه نیمه‌ساختاریافته و فیش‌برداری از متون علمی بود. برای بررسی روایی، یافته‌ها توسط مشارکت‌کنندگان و اساتید بازبینی و تأیید شد. اعتبار نتایج از طریق بازبینی مستمر، تحلیل‌های مشارکتی و انطباق با مبانی نظری تأمین گردید. تحلیل داده‌ها با استفاده از کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام گرفت و ۲۸۱ مقوله استخراج شد. یافته‌ها : نتایج نشان داد که پدیده محوری "صلاحیت حرفه‌ای" شامل مهارت‌های فنی، نرم، مدیریتی و شناختی است و تحت تأثیر شرایط علّی (مانند تحولات فناورانه)، زمینه‌ای (نظیر زیرساخت‌های آموزشی) و مداخله‌گر (همچون چالش‌های اجتماعی و قانونی) قرار دارد. راهبردهای پیشنهادی شامل تحول نظام آموزشی، یادگیری مستمر، و پیوند مستمرآموزش با صنعت است که پیامدهای کوتاه مدت و بلند مدتی چون اشتغال‌زایی، نوآوری، و ارتقای کیفیت را به همراه دارد. نتیجه گیری : چارچوب جامع برای ارتقاء صلاحیت‌های حرفه‌ای در آموزش فنی و حرفه‌ای استان مازندران دارای چند مؤلفه اساسی است که پژوهش حاضر برخی از آنها را شناسایی و در اختیار متولیان قرار داد که می‌توان در راستای توسعه و پیشرفت آموزش‌های فنی و حرفه ای استفاده نمود.