شایستگی های معلمان در راستای نظام رتبه‌بندی: مطالعه ای فراترکیب

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری مدیریت آموزشی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 دانشیار، گروه مدیریت آموزشی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، ایران

3 دانشیار، گروه مدیریت آموزشی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

doi
چکیده

هدف : پژوهش حاضر باهدف شناسایی شایستگی‎های معلمان در راستای نظام رتبه‌بندی آموزش‌وپرورش انجام شد. روش : این پژوهش از نظر ماهیت کاربردی و در زمره پژوهش‌های کیفی و از نوع فراترکیب است که با استفاده از روش هفت‌مرحله‌ای سندلوسکی و باروسو (2007) انجام شده است. در این زمینه، کلیه اسناد علمی یافت شده  و مرتبط در بین سال‌های 2018 تا 2024 به تعداد 190 منبع علمی موردمطالعه و جست‌وجوی اولیه قرار گرفت و در نهایت، 37 منبع با رعایت معیارهای پژوهش انتخاب و تحلیل شدند. روایی پژوهش، با استفاده از شاخص‌های اعتمادپذیری، قابلیت انتقال، قابلیت تأیید و اطمینان‌پذیری مورد ارزیابی و تأیید قرار گرفت. برای بررسی پایایی، از ضریب توافق بین‌کدگذارها (هولستی) استفاده شد که مقدار 83/0 به‌دست آمد که نشان‌دهنده پایایی مطلوب ابزار تحلیل است. یافته‌ها : طبق یافته‌های این پژوهش شایستگی‎های  معلمان در راستای طرح رتبه‌بندی، هشت بعد شایستگی­های اطلاعاتی و ارتباطی (شامل: مهارت فناوری، مهارت اطلاعاتی، مهارت ارتباطی)، شایستگی­های خود توسعه‌ای (شامل: خود توسعه‌ای دانشی، خود توسعه‌ای شغلی، خود توسعه‌ای راهبری)، شایستگی‌های سیاسی- اجتماعی(شامل: حوزه سیاسی، حوزه اجتماعی، مشارکت‌جویی)، شایستگی­های رفتاری(شامل: تعهد و قانون‌مداری، ویژگی‌های رفتاری، ویژگی‌های شخصیتی)، شایستگی­های علمی- پژوهشی(شامل: پژوهشگری، خلاقیت و نوآوری) و شایستگی­های اعتقادی-اخلاقی(شامل: حوزه اعتقادی و حوزه اخلاق اسلامی)، شایستگی پداگوژیکی(شامل: حوزه تخصصی، حوزه یادگیری)، شایستگی فرهنگی- تربیتی(شامل: حوزه فرهنگی و حوزه تربیتی) را در برمی‌گیرد. نتیجه‌گیری : شایستگی خود توسعه‌ای با بیشترین فراوانی، از اهمیت بیشتری دارد. ارزیابان، سیاست‌گذاران، برنامه­ریزی و متصدیان نظام رتبه‌بندی، باید اقدامات مؤثری در جهت غنی‌سازی شغلی معلمان در این زمینه مدنظر قرار دهند.