طبیعت‌گرایی در اشعار سیاوش کسرایی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد اهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اهر، ایران.

2 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد اهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اهر، ایران

3 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد اهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اهر، ایران.

doi
چکیده

عناصر طبیعت یکی از گسترده­ترین ابزارها برای آفرینش خلاقیت­های هنری است زیرا تخیل را حاصل کشف رابطه­ای تازه و شگرف میان عناصر طبیعت با سرشت یا با تفکر انسان دانسته­اند. در پژوهش حاضر اشعار کسرایی از لحاظ نگرش تازه­ای که به طبیعت دارد، مورد بررسی قرار گرفته­است. این پژوهش با روش توصیفی- تحلیلی و روش گردآوری اطلاعات كتابخآن‌های انجام گردید. کسرایی از چهره­های سرشناس شعر سیاسی و اجتماعی است لیکن زبان شعر او، زبانی «تغزل­گرا» است. مرور اشعار سیاوش کسرایی نشان می­دهد که طبیعت نقشی اساسی در سبک شناسی شعر او دارد به گونه­ای که می­توان با بررسی دقیق اشعارش به شیوه­ها و نگرش تازه­ای از کاربرد این عناصر دست­یافت. کسرایی با استفاده از روش هم پیوندی عینی یا «این همانی» پیوندی میان عناصر طبیعی و ذهنیت خود ایجاد می­کند که از بهترین روش­های ممکن برای «نشان دادن» عواطف، احساسات درونی و تفکرات سیاسی و اجتماعی است. کسرایی به طبیعت به عنوان نماد و یک معشوق می­نگرد و در شرایط دشوار اجتماعی و روحی، همچون شاعران رومانتیک، بدان پناه می­برد. بسیاری از عناصر خیال شعر کسرایی، از جمله تشبیهات شگرف او، حاصل کشف رابطه­ای تازه میان طبیعت با تفکرات اوست. تلطیف زبان، به دلیل بسامد زیاد عناصر طبیعت و هماهنگی تصویر و محتوای شعر از دیگر مواردی است که نگرش تازة او را در به کارگیری عناصر طبیعت نشان می­دهد.