نقش ارتقاء مکانی در روند توسعه استان خراسان شمالی

نویسندگان

1 استاد مدعو جغرافیای سیاسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی

2 دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیای سیاسی دانشگاه آزاد واحد تهران مرکزی

doi
چکیده

نظام سازماندهی سیاسی در هر کشور که در قالب تقسیمات کشوری به مرحله اجرا در می‌آید، یکی از مهمترین و ضروری‌ترین بخش نظام اداریآن محسوب می‌شود. برای پاسخ به مسائل نابرابری، فقر و محرومیت اجتماعی و برای کاهش بیشتر هزینه‌های اجتماعی، دادن نقش مهمتر به بخش‌های پیرامون مرکز امری ضروری است. تمرکززدایی نیز با این هدف صورت می‌گیرد که به نهادهای انتخابی محلی، اختیارات ویژه‌ای از سوی قانونگذاری مرکزی داده شود، تا قدرت لازم تصمیم‌گیری‌های اجرایی را در محل داشته باشند. در حوزه سیاست کلان، تمرکز‌زدایی به معنای انتقال قدرت از حکومت مرکزی به واحدهای محلی است. تمرکز زدایی در مدیریت کشوری، به مفهوم انتقال قدرت به مقامات منتخب محلی است. تقسیم استان خراسان (بزرگ) نیز با همین هدف در سال 1383 انجام شد. در پی این تمرکززدایی استان اولیه به سه استان خراسان شمالی، خراسان رضوی و خراسان جنوبی تقسیم شد. در مردادماه 1383 نیز استان خراسان شمالی رسما تأسیس گردید. این استان در انتهای شمال شرقی کشور واقع شده است و مساحت آن نیز 28434 کیلومتر مربع می‌باشد. استان خراسان شمالی شامل هفت شهرستان و جمعیت 867 هزارو 727 نفر می‌باشد که که 15/1 درصد از جمعیت کشور را تشکیل می‌دهد. در این تحقیق با استفاده از روش توصیفی- تحلیلی به بررسی آمارهای کمی پرداخته شد، همچنین جهت بررسی بازتاب افکار عمومی، با اتکا به روش‌ میدانی و نظرسنجی از طریق تکمیل پرسشنامه توسط جامعه آماری نمونه گیری شده، از دو جنبه، تأثیرات تشکیل این استان در توسعه اقتصادی، فرهنگی- آموزشی، اجتماعی و کالبدی مورد بررسی قرار گرفت. نتایج بدست امده از این تحقیق بیانگر این مسئله است که از لحاظ استنباط آماری، استان خراسان شمالی در تمامی ابعاد مذکور، به استثنای بعد اقتصادی که در آن روند توسعه نامتوازن بوده، توسعه صورت گرفته است. همچنین بررسی افکار عمومی در استان خراسان شمالی بیانگر این مسئله است که، نگرش ساکنین این استان نسبت به توسعه خراسان شمالی مثبت بوده است.