مطالعه تغییرات دمایی ایران در گذشته و پیش بینی روند آتی آن

نویسندگان

1 استادیار - هیات علمی دانشگاه خوارزمی

2 دانشجوی دکتری اقلیم شناسی دانشگاه تهران

doi
چکیده

تغییرات دمایی ثبت شده در سده های اخیر یکی از نمایه های تغییرات اقلیمی است که در اثر افزایش انتشار گازهای گلخانه ای توسط انسان رخ داده است به طوریکه، صنعتی شدن، شهرگرایی، تغییر کاربری اراضی، استفاده از سوختهای فسیلی و غیره از مهمترین عوامل افزایش انتشار گازهای گلخانه ای و نهایتاً افزایش متوسط دمای کره زمین در سالهای گذشته بوده که امروزه به عنوان یکی از چالش برانگیزترین مباحث علمی در جامعه جهانی مطرح است. از اینرو، در پژوهش حاضر روند تغییرات دمایی در سالهای گذشته در 31 ایستگاه سینوپتیک کشور با استفاده از آزمون آماری من-کندال مورد بررسی قرار گرفت. سپس، با استفاده از مدل MAGICC SCENGEN روند آتی این تغییرات بر اساس سناریوهای مختلف پیشنهادی IPCC در طولها و عرضهای مختلف جغرافیایی کشور تا سال 2100 پیش بینی شد و مناطقی از کشور که بیشترین تغییرات احتمالی دما را در پی خواهند داشت، مشخص شدند. نتایج به دست آمده از آزمون من-کندال حاکی از آن است که در بیشتر ایستگاههای مورد مطالعه، پارامتر دما از روند افزایشی طی سالهای گذشته برخوردار بوده است. همچنین نتایج حاصل از مدل نشان داد که روند تغییرات دمایی در دهه های آتی بر اساس سناریوهای تعریف شده، در نواحی جنوبی و مرکزی کشور بیشترین و در استانهای شمالی کمترین مقدار را خواهد داشت.