ارايه مدل‌ شفافیت سازمانی در نظام آموزشی با تأكيد بر تعالی سازمانی

نویسندگان

1 گروه علوم تربیتی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران.

2 دانش آموخته دکتری، گروه علوم تربیتی، واحد كرج، دانشگاه آزاد اسلامي، كرج، ايران

3 گروه علوم تربیتی، واحدکرج، دانشگاه آزاداسلامی، کرج، ایران

4 گروه علوم تربیتی، واحدکرج، دانشگاه آزاداسلامی، کرج، ایران

5 گروه علوم تربیتی، واحدکرج، دانشگاه آزاداسلامی، کرج، ایران

doi
چکیده

هدف : در مواجهه با چالش‌های معاصر نظام‌های آموزشی، از جمله کاهش روزافزون اعتماد عمومی، ناکارآمدی‌های ساختاری و ضعف در مکانیزم‌های پاسخ‌گویی، ضرورت بازنگری در ساختارهای حاکم بیش از پیش احساس می‌شود. پژوهش حاضر با هدف تبیین و ارائه یک مدل مفهومی جامع از شفافیت سازمانی در نظام آموزش عالی ایران، با تأکید ویژه بر نقش محوری آن در دستیابی به تعالی سازمانی انجام شده است. روش‌ : این مطالعه با بهره‌گیری از رویکرد کیفی و با استفاده از روش داده‌بنیاد صورت پذیرفت. گردآوری داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با ۱۳ نفر از خبرگان و صاحب‌نظران، شامل اساتید برجسته دانشگاهی، رؤسا و معاونان باسابقه در نظام آموزش عالی ایران انجام شد. فرآیند تحلیل داده‌ها بر اساس رهیافت استراوس و کوربین (۱۹۹۷) و در سه مرحله‌ی نظام‌مندِ کدگذاری باز، محوری و گزینشی اجرا گردید تا دستیابی به یک مدل نظری استوار میسر شود. یافته‌ها : نتایج تحلیل‌ها نشان می‌دهد که شفافیت سازمانی یک پدیده چندبعدی است که تحت تأثیر مجموعه‌ای از عوامل علی، زمینه‌ای و مداخله‌گر قرار دارد. یافته‌ها تبیین می‌کند که تحقق شفافیت از طریق پیاده‌سازی راهبردهای کلیدی از جمله توسعه و به‌روزرسانی سامانه‌های اطلاعاتی یکپارچه، ارتقای سطح دانش و مهارت‌های مدیریتی در حوزه حکمرانی، و همچنین تقویت سازوکارهای مشارکت فعال ذی‌نفعان در فرآیندهای تصمیم‌گیری میسر می‌گردد. نتیجه‌گیری : مدل نهایی استخراج شده، نشان‌دهنده این است که تقویت شفافیت سازمانی منجر به بروز پیامدهای مثبت راهبردی نظیر بازسازی اعتماد عمومی، بهبود کیفیت تصمیم‌گیری‌های استراتژیک و ارتقای سطح عملکرد کلی سازمان می‌گردد. این مدل می‌تواند به عنوان یک چارچوب نظری و عملیاتی جهت هدایت اصلاحات ساختاری و مسیرمند کردن سیاست‌گذاری‌ها در نظام آموزش عالی کشور مورد استفاده قرار گیرد.