اثر صکوک بر سودآوری بانک‌های ایران: رقیب یا مکمل یکدیگر

نویسندگان

1 گروه اقتصاد، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 گروه اقتصاد واحد تهران مرکزی،دانشگاه آزاد اسلامی ،تهران ،ایران

3 عضو هئیت علمی دانشگاه تهران

doi
https://doi.org/10.71818/ecj.2025.1062351
چکیده

یکی از ویژگی‌های مهم بانک‌ها و موسسات مالی، سودآوری است. در بانکداری مدرن مولفه‌های زیادی بر سودآوری تأثیرگذارند که شناسایی و تعیین تأثیر و نوع ارتباط این مولفه‌ها با میزان سودآوری بانک، نقش مهمی بر کارایی و بهره‌وری این سیستم ایفا می‌کند. صکوک به عنوان یکی از ابزارهای تأمین مالی اسلامی از موفقیت بی‌سابقه‌ای در تأمین مالی و سرمایه‌گذاری برخوردار بوده و یکی از اهداف اصلی هر بانک یا موسسه -مالی، تبیین نحوه تأثیرگذاری این ابزارها بر شاخص‌های سودآوری می‌باشد. لذا این پژوهش با استفاده از رویکرد رگرسیون پانل کوانتایل و اطلاعات 15 بانک دولتی و خصوصی ایران در بازه زمانی 1385 تا 1399 به بررسی این اثر پرداخته است. نتایج حاکی از تأثیر مثبت و معنادار صکوک بر سطوح مختلف شاخص سودآوری می‌باشد و صکوک و سیستم بانکی در ایران مکمل یکدیگر می‌باشند. لذا پیشنهاد می‌گردد بانک‌ها و موسسات مالی زیرساخت‌های لازم جهت توسعه صکوک از جمله تسهیل امور مربوط به انتشار و رتبه‌بندی اوراق صکوک، ایجاد بازار ثانویه مناسب برای مبادله آنها و تسهیل نقدشوندگی را در دستور کار خود قرار دهند تا بتوانند از مزایای آن بهره‌مند شوند.