طراحی مدل کارایی اجرای حسابرسی بر اساس رویکرد حسابرسی ریسک تجاری
نویسندگان
1 گروه حسابداری، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران
2 گروه حسابداری، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه تربیت مدرس،تهران،ایران
3 گروه حسابداری، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران
doi
10.30495/faar.2022.697086چکیده
بر اساس رویکرد حسابرسی ریسک تجاری، حسابرسان در فرآیند ارزیابی یک واحد تجاری باید تکنیکهای کنترل مدیریت استراتژیک و فرآیندهای عملیاتی را تعریفودرک کنند. همچنین آنها باید از طریق انتخاب فرآیندهای کنترل ریسک در فرآیندهای عملیاتی مهموحیاتی، نوعواندازه ریسکهای تجاری باقیمانده را که ممکن است بر صحت و منصفانهبودن صورتهای مالی تأثیر بگذارد، برآورد کنند. در پژوهش حاضر با بهرهگیری از رهیافت کیفی و بهکمک نظریه دادهبنیاد و استفاده از مصاحبههای عمیق با 31 نفر از خبرگان حسابرسی در سال 1400 با عناوین شریک، اعضای سازمان حسابرسی و اعضای کارگروههای تخصصی جامعه حسابداران رسمی در جهت درک معانی ذهنی آنها از رویکرد حسابرسی ریسک تجاری در اجرای حسابرسی، مصاحبه صورت گرفت. مضافاً از دادههای متنی مندرج در یادداشتها و مقالات نشریات حرفهای بینالمللی پیرامون رویکرد فوق که عمدتاً ارائهکننده دیدگاه خبرگان مختلف بود نیز استفاده شد. دادههای پژوهش بهکمک روش کدگذاری باز در نظریه دادهبنیاد، مورد تجزیهوتحلیل قرار گرفت و مقولههای اصلی، مقولههای فرعی و خُردمقولهها (مفاهیم) استخراج گردید. بهکمک رویکرد سیستمی که شامل ورودیها، فرآیندها، خروجیها، پیامدها و عوامل زمینهای است، مدل کارایی اجرای حسابرسی بر اساس حسابرسی ریسک تجاری طراحی و مقولههای پدیدارشده در قالب آن ارائه گردید. با عنایت به محدودبودن دامنه پژوهشهای پیشین پیرامون این رویکرد و بهویژه فقدان پژوهش جامع در ایران، مدل طراحیشده که چندوجهی بوده و حاصل دیدگاه خبرگان مختلف حسابرسی است، دیدگاه جامع و وسیعی از کارایی اجرای حسابرسی بر اساس حسابرسی ریسک تجاری ارائه مینماید که میتوان از آن در برنامههای بهبود کیفیت حسابرسی، ارزیابی کار حسابرسی مستقل و سایر راهبردهای کلان جهت توسعه روششناسی حسابرسی در ایران استفاده نمود. با توجه به کمبودهای روش فعلی حسابرسی ایران، ادغام رویکرد حسابرسی ریسک تجاری در روش فعلی، نویدبخش است. این رویکرد با توجه به ارزش ذاتی اثبات شده، میتواند باعث رفع حسابرسی بیش از حد شود و به عنوان روش طبیعی و صحیح اجرای حسابرسی درنظر گرفته شود.
