بازنمایی نمادینِ فردیت در شعر منوچهر آتشی

نویسندگان

1 دانشجو گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران.

2 استاد گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران

3 استاد گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران

doi
چکیده

منوچهر آتشی، یکی از شاعران اقلیمی و از شاعران مدرن در عرصۀ شعر امروز است که گرایش زیادی به بیان نمادین و بهره­گیری از ظرفیت­های سمبولیکِ واژگان، اشیا و پدیده­ها دارد. فردیتِ نمادین که بازتعریفی مبتنی بر نمادپردازی از «من» و هویتِ پنهان شاعر است، جلوه­ای شاخص از رویکردِ نمادین در شعر آتشی به شمار می­آید. دراین پژوهش با روش توصیفی - تحلیلی ابعاد، خاستگاه و کارکردهای فردیت و هویتِ «منِ»  منوچهر آتشی و تجلیات نمادین آن، مورد واکاوی قرارگرفته­است. یافته­های پژوهش نشان می­دهد که آتشی در نمادپردازی و نمادآفرینی، دارای شیوه­ای انحصاری و متمایز است. وی افزون بر اشکال مختلف نمادپردازی و بهره­مندی از بیان نمادین، به‌ گونه­ای نمادآفرینی در شعر خود تمایل نشان داده که می­شود آن را وجه انحصاریِ رویکرد نمادین آتشی به‌شمار آورد. این بُعد از نمادپردازی در شعر آتشی با تکوین فردیتِ نمادین یا بازنمایی نمادینِ هویتِ شاعر شکل گرفته و ضمن این­که جلوه­ای از نمادپردازی و نیز یکی از عوامل تمایز شعر وی محسوب می­شود، ویژگی­های هویت، دنیای درون و به تعبیر کلی­تر «من» و «خویشتنِ» شاعر را به وجهی شاعرانه بازتاب می­دهد. این ویژگی­ها دراین پژوهش، تحت عنوانِ «فردیتِ ناپایدار»، «فردیتِ بازسازی­شده»، «فردیتِ برزخی»، «فردیتِ حماسی­وعاطفی»، «فردیتِ ازخودبیگانه» و «فردیتِ اثربخش» مورد بررسی و تحلیل قرارگرفته­است.