تأثیر شاخصهای گیاهی و خصوصیات سطح شهری بر تغییرات دمای سطح زمین (مطالعه موردی: شهرستان سنندج)
نویسندگان
1 دانش آموخته کارشناسی ارشد سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی، دانشکده علوم محیطی، مؤسسه آموزش عالی هراز، آمل
2 استاد گروه آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری
3 دانشجوی دکتری مدیریت آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری
doi
چکیده
دمای سطح زمین عامل مهمی در مطالعات گرمایش جهانی است. بنابراین، با توجه به تأثیرات منفی آن بر زندگی انسان بررسی این پدیده بسیار ضروری است. هدف مطالعه حاضر بررسی تأثیر شاخصهای گیاهی و خصوصیات سطح شهر سنندج بر تغییرات دمای سطح زمین است. برای این منظور، دمای سطح زمین در محیط ArcGIS محاسبه و سپس شاخصهای گیاهی و سطح شهر سنندج از تصاویر لندست در نرمافزارENVI استخراج گردید. نتایج تحلیل رگرسیون و همبستگی دمای سطح زمین با دادههای ایستگاه سینوپتیک به ترتیب 0.45 و 0.20 بوده که یک ارتباط مثبت را نشان میدهد. نتایج صحت کلی شاخصها و تحلیل همبستگی نشان میدهد که شاخصهای دقیق (شاخص توسعهیافته نواحی مسکونی و بایر، شاخص اساس ساختوساز، شاخص نرمال شده تفاضل ساختوساز، شاخص شهری) ارتباط مثبت و شاخصهای با دقت پایین (شاخص نرمال شده تفاضل بایر، شاخص جدید ساختوساز، شاخص نرمال شده تفاضل آب، شاخص نرمال شده بهبودیافته تفاضل آب) ارتباط معکوس با دمای سطح زمیندارند. نتایج وضعیت دما در طبقات پوششگیاهی نشان میدهد که بیشترین دما در طبقات با پوششگیاهی ضعیف در اوایل فصل تابستان سالهای 1367، 1378، 1387، 1391، 1393 و 1394 و کمترین دما در طبقات با پوشش گیاهی متراکم در اواخر فصل بهار سالهای 1368، 1372، 1379، 1386، 1389 و 1395 رخداده است. بنابراین کاهش پوششگیاهی و رشد نواحی مسکونی نقش مؤثری در افزایش دمای سطح زمین دارد. همچنین شاخصهای طیفی برای استخراج نواحی مسکونی از تصاویر ماهوارهای میتواند نتایج قابلقبول ارائه نماید.