تعیین شاخص های ایجاد شهر جدید با استفاده از روش AHP و ارزیابی میزان دستیابی به اهداف ایجاد شهرهای جدید - مطالعه موردی: شهر جدید پردیس
نویسندگان
1 استادیار گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی
2 دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد علوم و تحقیقات دانشگاه آزاد اسلامی
3 استاد گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد علوم وتحقیقات دانشگاه آزاد اسلامی
doi
10.22131/sepehr.2022.254789چکیده
سیاست ایجاد شهرهای جدید در ایران باهدف مهار رشد بیرویه جمعیت و کنترل مهاجرت به شهرهای بزرگ، از سال1364 تصویب شد. اهداف اصلی ایجاد شهرهای جدید، توزیع متناسب جمعیت در منطقه شهری موردنظر، تمرکززدایی از کلانشهر موردنظر، ارتقاء معیارهای زیستی و خدماتی، جلوگیری از افزایش بیرویه قیمت زمین و مسکن میباشد. در این تحقیق بهمنظور تعیین شاخصهای ایجاد شهر جدید به روش دلفی نظرات افراد خبره و کارشناسان بررسی و گردآوری شد و برای ارزیابی و وزندهی معیارهای بهدستآمده از روش AHP استفاده شده است. برای این کار مقادیر بهدستآمده را وارد نرمافزار Expert Choice 11 نموده و نتایج استخراج شد. در ادامه بهصورت میدانی نظرات جامعه آماری نسبت به شاخصهایی که بیشترین وزن را داشتند، با ابزار پرسشنامه و مصاحبه بررسی و در نرمافزار SPSS میزان دستیابی به اهداف ایجاد شهرهای جدید بررسی شد. در این تحقیق مشخص شد که اهداف کالبدی در ایجاد شهر جدید بیشترین وزن را نسبت به اهداف اقتصادی و جمعیتی داشته و اهداف اقتصادی در رتبه دوم قرار میگیرد. در واقع با ایجاد زیرساختهای لازم در شهر جدید در اهداف کالبدی زمینه برای ایجاد اهداف اقتصادی مهیا خواهد شد. با توجه به یافتههای تحقیق و نظر کارشناسان این امر، درصورتیکه اهداف کالبدی و اقتصادی در هر شهر جدید بهخوبی ایجاد شود و ساکنین از آن رضایت داشته باشند، اهداف جمعیتی بهدنبال آن خواهد آمد و میتوان امیدوار بود که اهداف ایجاد شهر جدید حاصل شود. نتایج بهدستآمده در این تحقیق نشان میدهد که شهر جدید پردیس تا حدودی توانسته است به اهداف طرح تفصیلی دست پیدا نموده، ولی ناکافی بودن زیرساختهای ایجادشده و عدم تناسب تعداد مشاغل و تعداد خانوار و عدم رونق و پویایی اقتصاد پایه در شهر، سبب ایجاد وابستگی به مشاغل خارج شهر شده و بهنظر میرسد نتوانسته است به اهداف افق طرح دست پیدا نماید.