واکاوی مصادیق سه گانة ارتباطات غیرکلامی در غزلیات عرفی شیرازی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد گرگان، دانشگاه آزاداسلامی، گرگان، ایران.
2 گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد گرگان، دانشگاه آزاد اسلامی، گرگان، ایران
3 گروه ادبیات فارسی، واحد گرگان، دانشگاه آزاد اسلامی ایران
4 گروه ادبیات فارسی، واحد آزادشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، آزادشهر، ایران
doi
doi.org/10.71638/farsij.2025.1200663چکیده
ارتباط غیرکلامی یکی از راههای ایجاد ارتباط در بین انسانها است. در این نوع ارتباط، به رغم آبکه عنصر کلام دخالتی در انتقال پیام ندارد اما بعضاً میزان و عمق اثرگذاری آن بسیار بیشتر از ارتباط کلامی است. مسألة مهم کاربرد این شیوه از انتقال پیام به ویژه درجهت انتقال ارزشهای اخلاقی و تربیتی در میان ادیبان و شعراست. عرفیشیرازی، شاعر قرن دهم هجری، از جمله مشاهیر و ادبایی است که در غزلیات خود به کاربرد ارتباط غیرکلامی توجهی ویژه داشته است. بر این اساس، هدف پژوهش حاضر، بررسی ماهیت و کنه هدف عرفی شیرازی از کاربرد ارتباط غیرکلامی در غزلیات خو میباشد. سوال اصلی پژوهش حاضر عبارت است از: «مهمترین مصادیق ارتباطات غیرکلامی در غزلیات عرفی شیرازی کدامند؟» فرضیة پژوهش تأکیدی است بر این موضوع که قسمت مهمی از غم موجود در غزلیات عرفی شیرازی، غم عشق است که عرفی در غزلیات خود، با استفاده از ارتباطات غیرکلامی بدان توجه نموده است. یافتههای پژوهش با استفاده از روش توصیفی- تحلیلی و منابع کتابخانهای نشان داد اولاً مصادیق زبان علامات در غزلیات عرفی شیرازی عبارتند از: 1 حرکات و اشارات بدن 2- ارتباط چشمی و 3- حرکات و حالات چهره و ثانیاً کاربرد آگاهانة ارتباط غیرکلامی با عمده هدف انتقال مضامین غنایی صورت پذیرفته است.