طراحی الگوی اثرات اجرای حسابداریمدیریتزیستمحیطی و استراتژی زیستمحیطی بر عملکرد شرکتها به کمک تئوری داده بنیاد
نویسندگان
1 استاد حسابداری دانشگاه شیراز
2 دانشگاه پیام نور
doi
10.71608/faar.2025.1092358چکیده
پژوهش حاضر باهدف طراحی الگوی اثرات اجرای حسابداریمدیریتزیستمحیطی و استراتژی زیستمحیطی برعملکردشرکتها به کمک تئوری داده بنیاد انجام شده است.یافتههای پژوهش طی سه گام محقق شده است.گام اول:تجزیهوتحلیل کتابخانهای؛گام دوم:انجام مصاحبه با 15 نفر ازخبرگان(بازه زمانی سالهای1401-1402)؛وگام سوم:کدگذاری مؤلفههای شناسایی شده براساس تئوری داده بنیاد به روش استراوس و کوربین.نهایتاً الگوی پارادایمی پژوهش شامل شرایط علّی،شرایط زمینهای،عوامل محوری، عوامل مداخلهگر،راهبردهاوپیامدهاارائه گردید.شرایط علّی شامل:مدیریت منابع انسانی،تعهد مدیریت ارشد،عدم اطمینان زیستمحیطی،مسئولیتپذیری اجتماعی،نوآوری سبز،گزارشگری هزینههای زیستمحیطی،افشای هزینههای زیستمحیطی،قوانین و مقررات زیستمحیطی،عملکرد مدیریت ارشدوبودجهریزی زیستمحیطی؛شرایط زمینهای شامل: تعریف حسابهای زیستمحیطی در شرکت، وارد ساختن هزینههای زیستمحیطی در گزارشهای مالی شرکتها، طراحی و استفاده از سیستم حسابداری مدیریت زیستمحیطی، و هماهنگی بین بخشهای مختلف سازمان؛ عوامل محوری شامل: پیادهسازی استراتژی توسعه قابلیتهای زیستمحیطی، پیادهسازی استراتژی شفافیت زیستمحیطی، پیادهسازی استراتژی توزیع عادلانه منابع، پیادهسازی استراتژی ترویج مسئولیتپذیری زیستمحیطی، و پیادهسازی استراتژی مشارکت جمعی؛ شرایط مداخلهگر شامل: ردیابی، سنجش و گزارش صحیح و دقیق هزینههای زیستمحیطی، تخصیص صحیح هزینههای زیستمحیطی به محصولات و خدمات شرکت، کنترل مستمر و نظارت بر هزینههای زیستمحیطی، انتشار دورهای و منظم گزارشهای زیستمحیطی، و مدیریت هزینههای زیستمحیطی؛ و راهبردها شامل: تدوین استانداردها و آییننامهها از سوی سازمانهای مربوطه، برگزاری دورههای آموزشی مستمر، گنجاندن مباحث در سرفصلهای درسی دانشگاهی و رتبهبندی شرکتها و نهایتاً پیامدها شامل: ارتقای سطح عملکرد مالی و بهبود عملکرد زیستمحیطی شرکتها میباشند. این پژوهش ازحیث هدف،یک پژوهش اکتشافی بوده وازنظرنتیجه، پژوهش بنیادی محسوب میشودوازدادههای کیفی استفاده میکند.همچنین از روش نمونهگیری نظری هدفمند باتوجه به سطح اشباع بهره جسته است.روایی و پایایی،براساس معیارهای قابلیت اعتباریاباورپذیری تأیید شده است.
