پوشش خبری کرونا در تلویزیون تجاری افغانستان؛ «سندروم درسدن» و مسئله نیازهای روانی اجتماعی مخاطبان
نویسندگان
1 استادیار، دانشکدۀ ژورنالیسم و ارتباطات جمعی، دانشگاه هرات
doi
10.22059/gmj.2020.84946چکیده
نخستین گزارشها در مورد شیوع ویروس کرونا در افغانستان در ماه حوت/ اسفند سال 1398 در سرخط اخبار رسانهها قرار گرفت. انتشار سریع ویروس به رقابت و سرعت در اطلاعرسانی، بین رسانههای مختلف در کشور، افزود. در این میان، نقش کانالهای تجاری تلویزیونی، بهدلیل تسلط بر عرصۀ رسانهای در کشور، برجستهتر به نظر میرسد. پوشش لحظهبهلحظۀ گسترش جغرافیایی ویروس، خارج از مرزهای چین، و افزایش روزافزون آمار قربانیان و مبتلایان در کشورهای دور و نزدیک، بهنظر میرسد دامنۀ نگرانیهای عمومی، بهویژه باتوجهبه شرایط و امکانات ملی، را گسترش داد. مسئلۀ اساسی، چگونگی پوشش خبری بحران ناشی از انتشار کرونا است، که بهنظر میرسد با بهکارگیری الگوی «سندروم درسدن»، به پیامدهای روانی- اجتماعی خبرها توجه نمیکند. کانالهای تجاری، بر مبنای سیاست تمرکز بر رویدادهای حاوی «برخورد» بر زوایای «جنجالبرانگیز» یک خبر تمرکز میکنند. این مقاله، با رویکرد عرفی در روش تحلیل محتوای کیفی به مطالعۀ مجموعۀ خبری ساعت شش تلویزیون خصوصی طلوع، بهعنوان تلویزیون تجاری پیشگام در افغانستان، پرداخته است. یافتههای پژوهش نشان میدهد، پیروی از الگوی "سندروم درسدن" در پوشش خبری بحران ناشی از انتشار ویروس کرونا در این رسانه، با مسئولیت اجتماعی رسانه برای «ایجاد آرامش» در تعارض قرار دارد و به این ترتیب، مقولههای استخراجشده از این مطالعه با عناوین «ترسآفرینی»، «ایجاد نگرانی» و «ایجاد ناامیدی» قابل مطالعه هستند.
