بررسی عوامل موثر بر تاب آوری شهر ساری در برابر مخاطرات طبیعی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد چالوس، ایران

2 گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشگاه آزاد اسلامی واحد چالوس ایران

3 استادیار گروه جغرافیا، دانشگاه آزاد اسلامی واحد چالوس

4 دانشگاه آزاد اسلامی واحد چالوس، گروه تخصصی جغرافیا و برنامه ریزی شهری

doi
چکیده

شهرها به عنوان پیچیده ترین سازه های دست بشر با رشد بی رویه جمعیت روبه رو هستند و گسترش آنها در مناطق پرخطر تشدید شده است و شواهد موجود نیز حاکی از افزایش مستمر انواع بحران های طبیعی از نظر شدت و فراوانی است. یافته های علمی نشان می دهد که بهترین راه مقابله با ریسک، ارتقای تاب آوری سکونتگاه ها در ابعاد مختلف است. این پژوهش به ارزیابی و تحلیل مولفه های تاب آوری در شهر ساری پرداخته است.روش مطالعه حاضر ازنظر هدف کاربردی و ازنظر ماهیت توصیفی- تحلیلی و میدانی است. جامعه آماری در این پژوهش شهروندان شهر ساری بوده که حجم نمونه بر اساس فرمول کوکران 383 نفر تعیین گردیده که از میان جامعه آماری به روش نمونه‌گیری طبقه‌بندی‌شده در سطح مناطق شهر ساری انتخاب‌شده‌اند. روش گردآوری اطلاعات کتابخانه‌ای و میدانی و مهم‌ترین ابزار آن پرسشنامه است. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها از آمار توصیفی و آمار استنباطی (آزمون تی تک نمونه ای ، همبستگی پیرسون و مدل رگرسیون) توسط نرم‎افزار SPSS استفاده شده است. نتايج پژوهش حاكي از آن است وضعیت شهر ساری به لحاظ مؤلفه‌های اجتماعی دارای شرایط بهتری نسبت به سایر ابعاد تاب‌آوری برخوردار هستند و ازنظر مؤلفه‌های بعد نهادی دارای وضعیت آسیب‌پذیری می‌باشند. براساس ضرایب همبستگی مؤلفه‌های دانش و آگاهی، مهارت، توانایی جبران خسارت، توانایی برگشت به شرایط قبلی ، مقاومت ابنیه و رعایت تراکم دارای بیشترین ارتباط و اثرگذاری می‌باشند ولی مؤلفه‌هایی چون دسترسی ، روابط نهادی، سرمایه اجتماعی و سلامت اجتماعی دارای اثرگذاری ضعیف بوده که به‌منظور ارتقای تاب‌آوری شهری باید برنامه‌ریزی‌ها بدان توجه بیشتری گردد.

کلیدواژه‌ها