بررسی و مقایسه ترکیبات فنلی و فعالیت آنتی‌اکسیدانی اندام های مختلف گیاه دارویی (Calotropis procera Aiton)در دو منطقه بم و جیرفت

نویسندگان

1 کارشناس‌ارشد، گروه علوم باغبانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد جیرفت، جیرفت، ایران.

2 گروه علوم باغبانی، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

doi
چکیده

گیاهان منبع غنی از ترکیبات فنلی (فلاونوئیدها، تانن و آنتوسیانین) هستند که مهم‌ترین آنتی‌اکسیدان‌های طبیعی به شمار می‌آیند. آنتی‌اکسیدان‌های موجود در رژیم غذایی به لحاظ محافظت بدن در مقابل استرس اکسیداتیو و حفظ سلامت حائز اهمیت هستند. این تحقیق به منظور بررسی کمی و کیفی ترکیبات فنلی و آنتی‌اکسیدانی گیاه استبرق (Calotropis procera Aiton) به عنوان جایگزین آنتی‌اکسیدان‌های سنتزی انجام شده است. اندام‌های مختلف گیاه از جمله برگ، گل، میوه و شیره گیاه در مرحله بلوغ کامل در دو منطقه جرفت و بم مورد ارزیابی قرار گرفت. فعالیت آنتی‌اکسیدانی عصاره گیاه با استفاده از روش مهار رادیکال آزاد 2 و 2- دی فنیل 1- پیکریل هیدرازیل (DPPH) اندازه‌گیری شد. پس از تهیه عصاره متانولی سنجش میزان فنلی به روش اسپکتروفتومتری صورت گرفت و در نهایت تجزیه واریانس داده‌ها با استفاده از نرم افزار SAS انجام شد و میانگین‌ها از طریق آزمون دانکن در سطح 05/0P≤ مقایسه شد .نتایج بدست آمده نشان دادند ترکیبات فنلی و آنتی‌اکسیدانی در اندام برگ بیشتر از سایر اندام‌ها بود و در منطقه بم نسبت به جیرفت بیشتر بود. که این نتایج در میوه هم به همین صورت بود. اما در گل و شیره (لاتکس) استبرق بومی جیرفت ترکیبات فنلی بیشتری را نشان داد. ترکیبات فنلی و آنتی‌اکسیدانی برگ در مقایسه با شیره 5/2 برابر بود. لاتکس (شیره) استبرق در دو منطقه بم و جیرفت نسبت به سایر اندام‌ها (برگ، گل، میوه) کمترین میزان ترکیبات فنلی را داشتند. فعالیت آنتی‌اکسیدانی با میزان ترکیبات فنلی رابطه مستقیم دارد.