فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

این پژوهش رژیم حقوقی دارای خزر را با توجه به تغییرات جدیدی که در ساختار اتحاد جماهیر شوروی (سابق) ایجاد شده است، بررسی می‌نماید. بدین منظور ابتدا موقعیت جغرافیایی دریای خزر و دولت‌های ساحلی تبیین گردیده و با استفاده از روش تحقیق توصیفی- تحلیل ضمن بررسی الگوهای متداول تقسیم پهنه‌های آبی، به پایش دیدگاه‌ها و نقطه نظرات پنج کشور ساحلی در خصوص رژیم حقوقی خزر پرداخته است. نتایج مقاله بیانگر این است که پنج کشور همجوار خزر با پافشاری بر الگوهای ادعایی خود نتوانسته‌اند زمینه لازم برای تحدید حدود و تعیین رژیم حقوقی این دریا را براساس حسن همجواری، مستندات تاریخی، علمی و قانونی به سرانجام برسانند و به تکروی سیاسی و اقتصادی در این عرصه روی آورده‌اند، که این امر بر مقوله تشکیل نظام منطقه‌ای منسجم و پایدار متشکل از این کشورها تأثیر سوء می‌گذارد و ضمن عدم امکان بهره‌برداری مناسب از منابع طبیعی عظیم این دریا، منجر به بروز مناقشات جدی‌تر بین آنها می‌شود. این دریا در صورتی استوار و صلح‌آمیز خواهد بود که دولت‌های ساحلی تصمیم داشته باشند عدم اطمینان را از منطقه به وسیله مصالحه بر سر ایجاد یک نظام حقوقی جدید دور سازند. این دولت‌ها باید مراحل مذکرات خود را برای دستیابی به موافقت‌نامه جدید سرعت بخشند، و در همان زمان با دقت، همه جنبه‌های گوناگون دریا را به نحوی که منافع عموم کشورهای حاشیه دریا لحاظ گردد، بررسی نمایند.