سنجش پیامدهای اخلاقی استفاده از هوش مصنوعی در حسابرسی صورت‌های مالی

نویسندگان

1 گروه حسابداری،واحد علوم و تحقیقات،دانشگاه آزاد اسلامی،تهران، ایران.

2 گروه حسابداری، واحد تهران شرق، تهران، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
10.71608/faar.2026.1073525
چکیده

فناوری‌های هوش مصنوعی الگوهای زندگی و کار معمولی را دگرگون کرده و در نتیجه تغییرات غیرقابل حذف در محیط اجتماعی را سبب گردیده است. همه رشته ها و حرفه ها در حال تجدید ساختار یا بهبود استراتژی ها، سازمآن‌ها، محصولات و رویه های خود هستند. حوزه حسابرسی نیز از این قاعده مستثنی نیست. در حالی که هوش مصنوعی دارای مزایای بی شماری است استفاده از هوش مصنوعی در حسابرسی دارای مخاطرات و پیامدهای اخلاقی خاص خود می باشد. مخاطرات اخلاقی مرتبط با استفاده از فناوری نیاز به اصلاح دارد، به طوری که با اصلاح خطرات اخلاقی این حرفه می‌تواند مزایای حاصله را به حداکثر برساند. در این پژوهش سعی داریم با شناسایی مخاطرات اخلاقی استفاده از هوش مصنوعی در حسابرسی علاوه بر آگاهی بخشی، تاثیر رویکردهای اخلاقی اتخاذ شده در سیستم‌های هوشمند را بر بهبود عملکرد حسابرسی بررسی نماییم. پژوهش حاضر از حیث هدف کاربردی، از حیث ماهیت علّی و از حیث داده‌ها یک پژوهش کمّی محسوب می‌گردد. جامعه آماری این پژوهش کلیه حسابرسان موسسات خصوصی و سازمآن‌های دولتی می‌باشند که تعداد 384 پرسشنامه به عنوان نمونه آماری پژوهش جمع آوری شده است. به منظور گردآوری داده‌های پژوهش از پرسشنامه و برای آزمون فرضیه‌های پژوهش از روش معادلات ساختاری استفاده شده است.یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد رویکردهای اخلاقی برگرفته از هوش مصنوعی تاثیر مستقیم بر راهبردهای کنترل های داخلی دارد. همچنین راهبردهای کنترل های داخلی برگرفته از رویکردهای اخلاقی حسابرس در استفاده از هوش مصنوعی تاثیر مستقیم بر بهبود عملکرد حسابرسی خواهد داشت.